NewYork Paris Hà Nội Khách thứ :

NIỀM TIN TƯƠNG LAI

     

Cơ hội đang rộng cửa với Việt Nam - Tổng giám đốc WTO , Pascal Lamy

Bên lề Diễn đàn Kinh tế Thế giới Đông Á tại TP.HCM, VNnet trò chuyện với Tổng Giám đốc WTO Pascal Lamy về Việt Nam sau 3 năm gia nhập WTO.

Ông Lamy vẫn bảo lưu ý kiến "Việt Nam là một câu chuyện thành công". Nhìn tổng thể, sau 3 năm gia nhập WTO, các bạn đã làm được nhiều việc.

"Tất nhiên vấn đề vẫn nằm ở việc làm thế nào đào tạo và phát triển kỹ năng lao động. Nhưng tôi vẫn phải nói các cơ hội rất rộng cửa với Việt Nam", Tổng Giám đốc WTO nói.

Việt Nam đã làm được khá nhiều việc để mở cửa nền kinh tế, thu hút các nguồn lực bên ngoài, xây dựng các thể chế. Kết quả khác là nền kinh tế Việt Nam đã hội nhập.

Kiểm nghiệm đầu tiên nhìn từ chính khủng hoảng. Chúng ta đã trải qua một cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu nghiêm trọng và đúng là nền kinh tế của Việt Nam đã bị tổn thương. Nhưng các bạn đã vượt qua. Bài học từ cuộc khủng hoảng vừa qua là những nền kinh tế mở sẽ đứng vững trước khủng hoảng hơn.

Cơ hội rộng cửa hơn khi Việt Nam hội nhập với thương mại toàn cầu, song đó cũng là những thách thức phải đối mặt như sức cạnh tranh của nền kinh tế, của các doanh nghiệp vừa và nhỏ phải cải thiện…Có thể xem xét những giá trị có được với những đánh đổi của Việt Nam thể hiện trong 3 năm qua, sau khi gia nhập WTO như thế nào ?

Hãy nhìn vào những gì Việt Nam có sau khi gia nhập WTO. Hãy nhìn vào con số vốn FDI đổ vào Việt Nam sau khi các bạn là thành viên WTO trong sự so sánh với chất lượng của nguồn nhân lực. Rõ ràng dòng chảy FDI rất lớn.

Đây không phải là lý thuyết mà là một thực tế. Hãy nhìn vào những con số tăng trưởng mà Việt Nam đạt được.

Bài toán cơ sở hạ tầng

Sau WTO, Việt Nam phải đối mặt những vụ kiện liên quan tranh chấp thương mại với những nền kinh tế hay khu vực lớn như Mỹ, EU. Nhưng dường như các nền kinh tế mạnh vẫn nhiều lợi thế hơn. Vậy cơ hội nào cho những nền kinh tế nhỏ như Việt Nam trong sân chơi thương mại WTO, nhất là liên quan đến tranh chấp thương mại ?

Hãy nhìn vào những nền kinh tế mới nổi như Trung Quốc, Ấn Độ, Brazil, họ được lợi nhiều hơn khi tiếp cận với các thị trường EU, Mỹ và Nhật Bản.

Tất nhiên còn một số vấn đề tồn tại nhưng nhìn một cách tổng thể thì họ được lợi nhiều hơn.

Sau WTO, Việt Nam đã bắt đầu xúc tiến đàm phán và thực thi các hiệp định thương mại tự do (FTAs) với các đối tác song phương hoặc khu vực. Liệu Việt Nam có thể học bài học nào từ việc gia nhập WTO trong việc tham gia các FTAs này, thưa ông ?

Tất cả những thỏa thuận này đều là WTO cộng. Vì thế chúng đi xa hơn những cam kết Việt Nam đã đưa ra khi gia nhập WTO. Điều đó có nghĩa mở cửa thị trường nhiều hơn với tư cách là thành viên ASEAN, Việt Nam sẽ được hưởng lợi từ quá trình hội nhập và liên kết của ASEAN.

Bài học là làm thế nào có được những chính sách quốc gia đúng đắn để nâng cao năng lực thương mại. Và một lần nữa tôi nhắc lại, một phần câu trả lời cho bài toán này nằm trong hạ tầng cơ sở, giao thông, công nghệ cao và đặc biệt là giáo dục đào tạo.

Trở thành thành viên WTO mang lại cho các bạn cơ hội đào tạo, nâng cao nguồn nhân lực không chỉ đối với những người nằm trong hệ thống thương mại.

Chia miếng bánh là việc của lãnh đạo

Tự do thương mại rõ ràng đã tạo cơ hội cho tất cả mọi người song mặt trái cũng tạo ra những tổn thương cho những người nghèo, khoảng cách giàu - nghèo ngày càng trở nên rộng hơn. Vậy làm thế nào để Việt Nam có thể phân phối giá trị thương mại cân bằng để đảm bảo người nghèo không bị tụt lại phía sau phát triển, thưa ông ?

Chúng tôi chỉ trao cho các bạn cơ hội mở rộng thị trường. Đương nhiên trong vấn đề này câu chuyện nằm ở phía Việt Nam. Việt Nam phải nâng cao năng lực thương mại của mình.

Đó là câu chuyện của việc thực thi những chính sách đối nội: xây dựng cơ sở hạ tầng, năng lực thương mại, chuyển giao công nghệ và cuối cùng là chính sách phân phối lợi ích tới mọi nhóm người trong xã hội.

WTO là câu chuyện của việc làm cho chiếc bánh to hơn chứ không phải là câu chuyện chia miếng bánh đấy như thế nào. Việc chia miếng bánh đấy như thế nào nằm trong tay các nhà lãnh đạo chính trị quốc gia ấy.

Các nước đang nỗ lực làm việc để tìm ra mô hình phát triển mới sau khủng hoảng. Việt Nam cũng vậy. Ông có lời khuyên nào cho Việt Nam ?

Vấn đề mấu chốt là Việt Nam phải nâng cao chất lượng nguồn nhân lực bao gồm kỹ năng lao động để chuyển được nền kinh tế từ gia công thô và xuất khẩu nguyên liệu thô sang nền kinh tế có giá trị gia tăng.

Chìa khóa của vấn đề này nằm ở việc đào tạo nguồn nhân lực. Hãy học bài học của Hàn Quốc. Đó là một tấm gương tốt.

Ông từng nói một câu rất nổi tiếng “Việt Nam là ngôi sao đang lên”. Liệu câu nói này còn có ý nghĩa sau giai đoạn khủng hoảng ?

Tất nhiên. Hãy nhìn vào các con số, hãy nhìn Việt Nam cách đây 10 năm là ai và hiện nay Việt Nam đang ở đâu.

Đương nhiên không phải thay đổi đến mức nhảy vọt song nhìn tổng thể, những gì đạt được cao hơn cái giá phải trả.

Xuân Linh