NewYork Paris Hà Nội Khách thứ :

NIỀM TIN TƯƠNG LAI

     

Dân số của Thành Phố HCM vào tháng 4-2009 là 7,123 triệu người

Theo số liệu tổng điều tra dân số và nhà ở do UBND TP.HCM công bố ngày 23-10-2009, dân số của Thành Phố là 7,123 triệu người, tăng hơn 2 triệu dân trong vòng 10 năm.

Số lượng dân Thành Phố đạt trên 7 triệu trong năm 2009 không gây bất ngờ đối với lãnh đạo TP nhưng thật sự nó đã vượt dự báo của các ngành chức năng. Những dự báo trước đó cho rằng đến năm 2010 dân số của Thành Phố mới đạt đến 7 triệu, tức dân số thực tế đã tăng chạm ngưỡng trước một năm so với dự báo. Theo thống kê, dân số Thành Phố tăng chủ yếu do di dân từ các tỉnh khác đến.

Bên cạnh đó, tỉ lệ tăng dân số tự nhiên của Thành Phố chỉ đạt 1,27% do tỉ lệ sinh thấp. Tính chung, tỉ lệ tăng dân số của TP.HCM trong giai đoạn 1999-2009 là hơn 3,5%. Số lượng nam giới ít hơn nữ giới khoảng 270.000 người, tức 100 người nữ có gần 93 người nam. Ban chỉ đạo thống kê dân số và nhà ở TP.HCM nhận định do số lượng nữ nhập cư nhiều hơn nam nên mới tạo ra sự chênh lệch trên.

3.400 người/km2

Với số lượng dân cư như trên, mật độ dân số trung bình của Thành Phố HCM hiện nay là 3.400 người/km2, trong đó mật độ dân số ở các quận nội thành cao gần gấp năm lần so với các huyện ngoại thành. Quận đông dân nhất Thành Phố là Bình Tân với hơn 570.000 người, kế đến là quận Gò Vấp với dân số gần 516.000 người. Các quận huyện có số dân trên 400.000 người là Bình Thạnh, Thủ Đức, Tân Bình, quận 8 và huyện Bình Chánh. Ít dân cư nhất trong các quận là quận 2 với 145.000 dân, ngoại thành là huyện Cần Giờ với 68.000 dân.

Bức tranh biến động dân số của Thành Phố chia thành ba nhóm: nhóm giảm dân số ở các quận nội thành như quận 1, 3, 5..., nhóm tăng bình thường là các huyện ngoại thành và nhóm tăng nhanh đột biến là các quận vùng ven. Các nhà thống kê nhận định nguyên nhân của hiện tượng trên do giá nhà đất và giá cho thuê văn phòng của các quận nội thành cao nên người dân ra ngoại thành ở để cho thuê nhà trong nội thành. Bên cạnh đó, chủ trương giãn dân tại các quận nội thành của Thành Phố cũng làm giảm dân số tại các quận này.

Kết quả thống kê cho biết dân số trung bình trong một phường, xã của TP.HCM còn cao so với mặt bằng chung của cả nước. Trung bình mỗi phường, xã của TP.HCM có dân số hơn 22.000 người. Trong đó, các quận vùng ven như Thủ Đức, Tân Phú là 30.000 người/phường, đặc biệt dân số trung bình trong một phường ở quận Bình Tân trên 57.000 người/phường.

“Cực kỳ đông dân”

Ông Đỗ Thức, phó tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê, nhận xét Thành Phố HCM là một Thành Phố cực kỳ đông dân. Nếu không có những chính sách thích hợp thì chừng 10 năm nữa, dân số Thành Phố sẽ tăng hơn 10 triệu người và vượt quá tầm quản lý của Nhà nước.

Ông Nguyễn Văn Quang, phó viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển Thành Phố HCM, cho rằng nguyên nhân của việc tăng dân số cơ học đột biến trong thời gian qua là do Nhà nước mở rộng các chính sách về cư trú và đất đai. Người dân dễ dàng mua nhà đất, nhập hộ khẩu thường trú để có cuộc sống ổn định tại Thành Phố nên ngày càng có nhiều người đến sinh sống. Nếu không nhanh chóng có chính sách hạn chế dòng người di cư từ các tỉnh thì có nguy cơ đến năm 2020 dân số Thành Phố sẽ vượt qua con số 10 triệu người và làm xáo trộn các định hướng quy hoạch của Thành Phố.

Ông Quang nhận định với số dân tăng quá nhanh đã tạo sức ép rất lớn lên mạng lưới giao thông, gây kẹt xe, đó là chưa kể mạng lưới hạ tầng xã hội như trường học, bệnh viện... xây dựng không kịp để phục vụ dân. Việc lo nhà ở đáp ứng nhu cầu của một lượng dân nhập cư đông và nhanh như hiện tại cũng là vấn đề lớn. Theo ông Quang, phải có chính sách phát triển kinh tế đều tại các địa phương để hạn chế dòng người nhập cư về Thành Phố.

Phó chủ tịch UBND Thành Phố HCM Nguyễn Thành Tài nhận định: nếu không kiểm soát được tình hình di dân như trên thì đến một lúc nào đó TP sẽ không thể chủ động kiểm soát tình hình mà chỉ còn chạy theo giải quyết hậu quả. Dựa trên kết quả điều tra dân số này, Thành Phố sẽ có những kiến nghị với cấp trên về điều chỉnh chính sách cư trú.

D. Ngọc Hà

Vùng đô thị Thành Phố HCM : có thể chiếm 1/4 dân số cả nước

Tiến sĩ Võ Kim Cương , chủ nhiệm chương trình quản lý đô thị TP.HCM ( thuộc Sở Khoa học - công nghệ Thành Phố ), cho rằng không nên quá lo lắng về dự báo đến năm 2025 TP.HCM sẽ là một siêu đô thị. Ông nói:

Siêu đô thị là cách phân loại của thế giới dựa vào số dân dự kiến khoảng 10 triệu người. Vấn đề cần quan tâm là sẽ phát triển theo hướng nào cho phù hợp với điều kiện của Thành Phố. Trên thế giới hiện nay có hai xu hướng : một là Thành Phố phát triển tự phát, bắt đầu từ khu trung tâm và từ từ phình ra các khu vực khác, hay còn gọi là căn bệnh “đầu to” trong quy hoạch.

Cách phát triển này có lợi về mặt kinh tế do chi phí đầu tư không lớn, hạ tầng khai thác tối đa, việc đi lại dễ dàng...nhưng cũng mang lại nhiều hệ quả: TP rất “ngộp”, hạ tầng quá tải, phát sinh nhiều khu ổ chuột. Chưa kể nếu quản lý không tốt sẽ phát sinh nhiều tệ nạn xã hội...

Mô hình thứ hai là phát triển theo hướng đa tâm, có nhiều đô thị vệ tinh. Đây là mô hình hiện đại được nhiều Thành Phố áp dụng vì môi trường tốt, chất lượng cuộc sống cao, nhưng ngược lại chi phí đầu tư khá tốn kém.

Nhiều năm qua Thành Phố có xu hướng phát triển theo hướng tự phát nhưng gần đây Thành Phố đã tìm cách “kìm” lại, phát triển vừa phải ở khu vực nội thành và tìm cách giãn ra ở các vùng phụ cận. Bước đầu đã có một số hiệu quả mà điển hình là khu đô thị mới Phú Mỹ Hưng, các khu đô thị ở Nam Sài Gòn, quận 2, Bình Tân...

Giờ mới tính chuyện quy hoạch cho năm 2020, 2025 liệu có chậm quá không, thưa ông ?

Từ năm 1993 Thành Phố đã tính đến việc phát triển theo hướng đa tâm, cần nhiều Thành Phố vệ tinh để giảm áp lực cho khu nội thành hiện hữu. Trong quy hoạch năm 1998 Thành Phố cũng đề cập chuyện này chứ không phải bây giờ mới tính. Trong thời gian qua Thành Phố đã có một số bước chuẩn bị và thực tế nhiều dự án đã và đang triển khai như đại lộ đông-tây, các tuyến đường cao tốc, tuyến metro Bến Thành - Suối Tiên... Nhưng cũng phải nhìn nhận việc triển khai các Thành Phố vệ tinh theo bốn hướng đã xác định là đông bắc, nam - đông nam, bắc - tây bắc và tây nam còn chậm so với ý đồ ban đầu. Lẽ ra nếu xác định là phát triển theo hướng đa tâm thì ngoài khu trung tâm hiện hữu cần làm rõ đâu là các trung tâm “con”. Chuyện này gần đây mới làm.

Nhưng với hơn 7 triệu dân như hiện nay đang là sức ép khá lớn đối với Thành Phố về nhà ở, hạ tầng giao thông, thêm 3 triệu dân nữa ông có hình dung được Thành Phố sẽ phát triển ra sao ?

Lo lắng về sự quá tải của nhiều người là đúng. Nhưng với xu thế phát triển, TP.HCM cũng như một số trung tâm lớn như Hà Nội, Đà Nẵng... sẽ không thoát khỏi kịch bản của các nước phát triển khác là dân số nông thôn sẽ đổ về thành thị. Khi đó cũng có thể TP.HCM sẽ chiếm đến 1/4 dân số cả nước, lên đến vài chục triệu dân. Điều này là tất yếu. Nhưng khi đã xác định là siêu đô thị, Thành Phố phải đầu tư cho hạ tầng, nhà ở và các dịch vụ liên quan để đáp ứng nhu cầu này.

Nếu chủ động trong quy hoạch, đầu tư hạ tầng thì chúng ta không phải lo ngại. Điển hình như Seoul ( Hàn Quốc ) diện tích chỉ hơn 600 km2, chưa bằng 1/3 diện tích của TP.HCM hiện nay ( hơn 2.000 km2 ), nhưng dân số trên 10 triệu người mà giao thông, cơ sở hạ tầng của Thành Phố này vẫn rất tốt. Tuy nhiên có những dự án Thành Phố có thể chủ động làm nhưng một số dự án quy mô lớn, các đường cao tốc lớn qua nhiều địa phương cần sự hỗ trợ của Chính phủ, của các ngành liên quan.

Bên cạnh việc đầu tư hạ tầng cho các khu đô thị vệ tinh, Thành Phố nên quan tâm đến việc cải tạo các khu nhà ổ chuột tại khu nội thành cũ, hạn chế tình trạng xây dựng tự phát ở các quận ven, huyện ngoại thành. Nếu không về lâu dài các khu vực này tiếp tục trở thành các khu ổ chuột mới.

Ông Nguyễn Trọng Hòa ( viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM ) : Bộ mặt giao thông sẽ thay đổi

Dù hiện nay mới hơn 7 triệu dân nhưng TP.HCM đã là một trong 15 Thành Phố lớn nhất thế giới. Dự báo đến năm 2025 với 10 triệu dân sống tại Thành Phố và khả năng đáp ứng khoảng 2,5 triệu khách vãng lai mỗi ngày, TP.HCM là một đô thị cực lớn ( như cách phân loại của Bộ Xây dựng ). Toàn bộ bài toán về nhà ở, giao thông và các dịch vụ liên quan để đáp ứng cho số dân lớn như vậy đã được Thành Phố đặt ra trong quy hoạch chung đến năm 2025 đã được Bộ Xây dựng trình Chính phủ phê duyệt.

Trước nay có cái Thành Phố đã làm, có cái chưa làm. Do thiếu vốn nên chúng ta phải tính dự án nào cần đầu tư trước, dự án nào có thể chậm lại nên chưa thể thu hút người dân đến sinh sống. Hiện nay nhiều dự án đường cao tốc, metro... đang triển khai và vài năm nữa bộ mặt giao thông TP sẽ thay đổi.

Phúc Huy

Thành Phố HCM : một số phường xã có dân số tương đương cấp huyện

Theo kết quả tổng điều tra dân số và nhà ở trên địa bàn TP.HCM chính thức công bố chiều 23-10-2009, tỷ lệ tăng dân số bình quân năm của thành phố trong giai đoạn 1999 - 2009 tiếp tục tăng cao, bình quân 1 năm dân số thành phố tăng 3,53%, chủ yếu là tăng cơ học. Trong 10 năm trở lại đây, dân số TP.HCM tăng thêm hơn hai triệu người.

Trong khi tỷ lệ này của giai đoạn 1979 - 1989 là 1,63% và giai đoạn 1989 - 1999 là 2,36%. Đáng chú ý nếu như trong hai thời kỳ 1979 - 1989 và 1989 - 1999 dân số thành phố tăng chủ yếu do yếu tố tăng tự nhiên thì trong 10 năm trở lại đây dân số thành phố tăng chủ yếu là tăng cơ học.

Điểm đáng chú ý nữa là biến động dân số của thành phố có xu hướng giảm ở các quận trung tâm, quận nội thành; tăng nhiều ở các quận ven, quận mới và tăng chậm ở các huyện.

Dân số các quận trung tâm giảm do việc di dời một số hộ dân để thực hiện các dự án nâng cấp đô thị, đồng thời do giá nhà và nhu cầu thuê nhà làm văn phòng, cửa hàng ở các khu vực này tăng cao nên nhiều hộ dân đã cho thuê nhà, dời ra các quận mới, quận ven sinh sống.

Còn gia tăng dân số tại các quận ven và quận mới có sự góp phần đáng kể của tăng cơ học ( khu vực huyện Bình Chánh cũ, hiện là quận Bình Tân và huyện Bình Chánh (mới), số dân tăng rất cao, gấp 3 lần năm 1999 do nhiều hộ dân từ các quận nội thành dời ra và người từ các tỉnh khác chuyển đến).

Quy mô dân số bình quân quận huyện của thành phố hiện là 296.806 người, bằng 1,3 lần quy mô dân số bình quân quận huyện của năm 1999, trong đó quận Bình Tân là quận có dân số cao nhất với 572.796 người, quận Gò Vấp thứ nhì với 515.954 người. Huyện Cần Giờ có dân số thấp nhất trong số 24 quận, huyện với 68.213 người, kế đó là huyện Nhà Bè với 99.172 người.

Dân số bình quân phường xã của thành phố cũng đã ở mức 22.122 người, tăng 39,2% so với năm 1999. Một số phường, xã hiện có quy mô dân số tương đương cấp huyện như phường Bình Hưng Hoà A 98.266 người, phường Bình Trị Đông ( cùng quận Bình Tân ) 70.820 người...

Ngoài ra, với dân số thành thị chiếm 83,24% tổng dân số toàn thành, TP.HCM vẫn là thành phố có mức độ đô thị hoá cao nhất cả nước. Mức độ dân số thành thị của TP.HCM hiện cao hơn gấp đôi so với thành phố Hà Nội ( 40,8% ).

Tính đến 0 giờ ngày 1-4-2009, tổng số dân của Thành Phố HCM là 7.123.340 người ( nữ 3.697.415 và nam 3.425.925 ), so với tổng điều tra dân số ngày 1-4-1999, sau 10 năm dân số của thành phố tăng thêm 2,086 triệu người, tăng 41,4% và chiếm 22% số dân tăng thêm của cả nước trong 10 năm ( 9,47 triệu người ).

Tổng số hộ dân toàn thành đạt mức 1.812.086 hộ. Mật độ dân số thành phố cũng đã đạt 3.400 người/km2, tăng 41,4% so với mật độ dân số thành phố 10 năm trước ( 2.404,4 người/km2 ).