NewYork Paris Hà Nội Khách thứ :

NIỀM TIN TƯƠNG LAI

     

Phỏng vấn Giáo Sư Nguyễn Đăng Hưng, Tổng Giám Đốc Doanh nghiệp Tư nhân Hưng Việt - Kiều bào BỈ

Thưa ông, nhân ngày Doanh nhân Việt Nam, Tạp chí thương mại, cơ quan ngôn luận của Bộ công thương tổ chức viết bài về Văn hóa Doanh nhân. Được biết đơn vị ông hoạt động trong lĩnh vực khoa học kỹ thuật, một lĩnh vực đòi hỏi cao về con người. Chúng tôi trân trọng mời ông tham gia. Nếu được sự đồng ý của ông, xin ông vui lòng trao đổi một số vấn đề sau :

Xin ông giới thiệu đôi nét về doanh nghiệp mình ?

GS Nguyễn Đăng Hưng : Hưng Việt Technology là một doanh nghiệp tư nhân rất trẻ, thành lập từ cuối năm 2005, chuyên về vẽ họa đồ với sự hỗ trợ của máy tính, thiết kế sản phẩm, thiết bị phức tạp trên không gian 2 hay 3 chiều, mô phỏng sự vận hành của thiết bi trong quá trình xử dụng, mô hình hóa và tính toán sức bền, sức chịu đựng của cấu trúc phức tạp trong điều kiện tãi trọng nghặt nghèo. Đây là ngành chuyên môn tôi vì tôi đã giảng dạy tại Đại học Liège Bỉ ròng rã 40 năm, nay đã lấy hưu trí.

Hưng Việt Technology bắt đầu từ năm 2005 chỉ có 3 thạc sỹ kỷ sư, cựu học viên chương trình cao học Bỉ-Việt EMMC (ĐH Bách Khoa) mà nay đã lên đến 25 thành viên, độ tuổi trung bình dưới 27 tuổi. Phương tiện đang xử dụng là phần mềm thiết kế cao cấp CATIA V5, các phần mềm toán cơ cao cấp SAMCEF, ANSYS, NASTRAN…

100% sản phẩm được xuất cảng ra nước ngoài phần lớn là Châu Âu. Khách hàng thường xuyên của chúng tôi là các hãng chế tạo xe hơi Mercedes, BMW, PORSCH, GM, TATA…, các công ty thiết kết cấu trúc hàng không…

Chúng ta đã gia nhập WTO gần ba năm, với tiêu chí “Chất lượng chuẩn quốc tế sản phẩm hàm lượng trí tuệ cao” ông nghĩ gì về vị thế của các Doanh nhân Việt hiện nay và sắp tới ?

GS Nguyễn Đăng Hưng : Có nước nào chủ trương chánh sách công nghệ hóa và hiện đại hóa mà không đưa ra tiêu chí như vậy! Chuyện bất hợp lý là ta không đưa ra sớm hơn, nhất là ta không chuẩn bị ngay từ những năm hòa bình vãn hồi tại Việt Nam để các doanh nghiệp ngày nay có điều kiện thực hiện thuận lợi hơn. Tôi muốn nói đến sự bất cập kéo dài của nền giáo dục Việt Nam dẫn đến tình trạng tụt hậu trầm trọng, đặc biệt trong các lĩnh vực kỷ thuật công nghệ. Nước Việt nam là nước văn hiến lâu đời, người Việt Nam lại ham học, khéo tay khéo chân, Việt Nam được tiếp xúc nhiều với các nước tiên tiến có nền công nghệ cao, lẽ ra phải ngang với Hàn Quốc về trình độ công nghệ, sản phẩm chế tạo có chất lượng quốc tế và hàm lượng trí tuệ cao. Hiện nay ai cũng thấy khiếm khuyết này nhưng việc canh tân cải tổ lại chậm chạp, chưa thấy có bước đột phá tư duy đồng bộ và quyết liệt! Một bộ phận doanh nghiệp nhà nước nắm đa số tài sản quốc gia lại tiếp tục làm ăn thua lỗ vì không đạt tiêu chuẩn quốc tế.

Theo tôi ta nên đặt kỳ vọng vào những doanh nghiệp tư nhân, trung bình hay nhỏ. Chính các doanh nghiệp tư hiện nay mới khai thác hợp lý trí tuệ người Việt Nam trong đó có Việt kiều. Các doanh nghiệp tư nhân rồi phải tự tồ chức huấn luyện và đào tạo nhân sự cần thiết cho mình. Hiện nay Hưng Việt Technology cũng phải tự gánh chịu việc này. Mong thay, nhà nước có chính sách hợp lý hỗ trợ xu thế này. Doanh nghiệp nào tổ chức được việc huấn luyện nhân sự bài bản, đóng góp được cho xã hội việc dạy tay nghề về công nghệ cao thì có tài trợ hay ít ra giảm thuế thu nhập…

Thực tế là không ít công trình khoa học đã được đầu tư không thỏa đáng cả về tiền bạc lẫn đối tượng đầu tư. Ông nghĩ gì về vấn đề này ?

GS Nguyễn Đăng Hưng : Ngân sách đầu tư hiện nay cho nghiên cứu khoa học tại một nước còn nghèo Việt Nam theo thống kê, không phải là không đáng kể. Vấn đề đúng như nhà báo nói là việc chọn lựa đối tượng đầu tư không thỏa đáng. Đề án 112 về tin học hóa quản lý hành chính nhà nước là một thí dụ đau xót. Một ngàn tỷ đồng bỏ ra cho mấy con vịt trời đâu phải là nhỏ!

Tôi thấy ta chưa có cơ chế để chọn mặt gởi vàng, để phân phối số vốn ít ỏi dành cho nghiên cứu khoa học hay triển khai công nghệ một cách minh bạch và hợp lý. Ta chưa có cơ quan có trình độ quốc tế về việc thẩm định nhân sự đầu tàu nghiên cứu khoa học một cách khách quan, vô tư. Không có một cơ quan tầm cỡ quốc gia như vậy thì đúng như nhà báo nói đầu tư khoa học chưa thỏa đáng, thậm chí còn là lãng phí… Lợi ích cục bộ đã triệt tiêu mọi cố gắng vươn lên! Theo tôi, trong lúc vàng thau lẫn lộn hiện nay, để thoát ra khỏi đường hầm triền miên này, chánh phủ nên thành lập một ban thẩm định quốc tế, có mặt chất xám Việt kiều đang hiện diện tại rất nhiều cơ sở khoa học có uy tín trên thế giới.

Dư luận cho rằng những doanh nghiệp có cường độ trí tuệ cao thường chịu thiệt thòi. Trong điều kiện hiện nay khi trào lưu săn lùng chất xám bùng nổ ông nghĩ gì với sự cạnh tranh trí tuệ này ? Điều khó nhất khi ông tiếp xúc với đối tác là gì ?

GS Nguyễn Đăng Hưng : Theo khảo sát của chính phủ vừa được công bố, có tới 85% sinh viên tìm được việc làm là do tự học nâng cao trình độ, 55-60% là nhờ vào vốn kiến thức về ngoại ngữ và kỹ năng tin học. Có đến 90% sinh viên không tìm được việc làm là do thiếu kinh nghiệm, không thể hiện được năng lực khi phỏng vấn xin việc.

Như tôi đã nói ở phần trên, công nghệ cao lại càng đòi hỏi huấn luyện bài bản và thời gian đào tạo bài bản cần thời gian dài hạn. Thế mà doanh nghiệp phải tự mình bỏ vốn ra lo đào tạo thì thiệt thòi quá đi chứ!

Thí dụ trường hợp Hưng Việt Technology chúng tôi, nhân sự chủ chốt phải là những học viên đã tốt nghiệp kỷ sư tại Việt Nam, phải theo học và tốt nghiệp xuất sắc chương trình thạc sỹ chất lượng quốc tế Bỉ&Việt EMMC hay MCMC trong hai năm, phải đi thực tập kỷ năng sản xuất ít nhất thêm 3 tháng tại Châu Âu… Vốn đầu tư này phải bao nhiêu năm mới thu hồi lại? Là lãnh đạo doanh nghiệp, tôi cũng đã phải trực tiếp đối phó với tình trạng khan hiếm trí tuệ cao cấp hiện nay, với trào lưu săn lùng trí tuệ đang bùng nỗ tại Việt Nam nhất là tại TP HCM. Nếu doanh nghiệp không nhanh chóng cải tiến lương bỗng, sắp đặt môi trường làm việc dân chủ, cởi mở, thân thiện thì làm sao trụ lại được những thành viên vừa được đào tạo đây? Vừa giử giá thành cạnh tranh được với Ấn Độ hay Thái Lan, vừa bảo đảm ổn định nhân sự, trong thời buổi vật giá lại tăng nhanh hiện nay, doanh nghiệp đã phải đi tìm lời giải cho một bài toán hóc búa để sống còn.

Điều khó nhất khi tiếp xúc với các đối tác theo tôi là tạo dựng lòng tin. Lòng tin của những đối tác công nghệ cao lại không những dựa trên uy tín công nghệ và khoa học đã được chứng nghiệm mà còn phải được củng cố thường trực qua giao dịch hằng ngày, tinh thần trách nhiệm trong công việc, chất lượng của sản phẩm sau cùng là việc tôn trọng tuyệt đối kỳ hạn giao hàng.

Tôi có cảm tưởng trong công nghệ cao, sự tín nhiệm của đối tác là cửa ải vô cùng khó khăn, phải vượt qua nhiều thử thách mới có chỗ đứng. Và khi ta trụ được trong giới quí tộc đặc biệt này, những đối tác khác sẽ tìm đến gỏ cửa và rất nhiều cánh sẽ được mở ra…

Là một doanh nhân trí thức, ông nghĩ về văn hóa doanh nhân ?

GS Nguyễn Đăng Hưng : Trước khi lấy hưu trí và trở thành doanh nhân tôi là một nhà khoa học, một giáo sư đại học tại Bỉ một nước rất phát triển. Có lẽ tôi cũng đã là một trí thức vì tôi hằng quan tâm đến thời cuộc, đến những thăng trầm lịch sử, nhất là lịch sử đất nước tôi Việt Nam, đến xã hội. Tôi đã không ngần ngại dấng thân tham gia đóng góp cho nền độc lập cũng như sau này cho công cuộc phát triển đất nước, đóng góp về chuyên môn cũng như về quan điểm lập trường trong việc cải tổ giáo dục hay tổ chức nghiên cứu khoa học... Tôi đang phấn đấu để trở thành một doanh nhân thành đạt và tôi ngày càng ý thức thế nào là vai trò của một doanh nhân. Điều chắc chắn là tôi sẽ không bao giờ từ bỏ chức năng trí thức của mình. Phải chăng đó là một hình thức của văn hóa doanh nhân. Doanh nghiệp không chỉ là lợi nhuận, là tăng trường mà còn là vai trò thiết yếu của xã hội trong giai đoạn hoà nhập toàn cầu, phát triển bền vững.

TP Hồ Chí Minh ngày 11/9/2008

GS Nguyễn Đăng Hưng, Tổng Giám Đốc Hưng Việt Technology

811/40/50 Nguyễn Duy Trinh, P. Phú Hữu Q9, TP Hồ Chí Minh

Tel: 84-8-7437 288