NewYork Paris Hà Nội Khách thứ :

NIỀM TIN TƯƠNG LAI

     

Ngành Công nghệ thông tin Việt nam sẽ vượt lên với vận tốc cao và cất cánh bay nhanh

Với nguồn đầu tư mới của nước ngoài đang đổ vào và hơn 600 công ty phần mềm sẵn có, khu vực công nghệ thông tin của Việt Nam đang phát triển tốt dưới bất kỳ tiêu chuẩn nào. Những đầu tư lớn của các công ty đa quốc gia như Intel và Canon gần đây nhất đưa có thể đưa Việt Nam thành khu công nghệ thông tin rẻ nhất, cạnh tranh với các quốc gia khác như Thailand và Philippines, trong vùng.

Chỉ sau 9 tháng sau khi công bố dự án đầu tư trị giá 300 triệu xây xưởng lắp ráp và kiểm tra microchips tại Tp. HCM, anh khổng lồ Intel lại báo tin tăng mức đầu tư lên 1 tỉ USD vào tháng 11 vừa qua. Trong khi đó công ty Canon dùng 1 tỷ USD xây xưởng làm máy in tại Hà Nội, cùng lúc các hãng Acatel của Pháp, Fujitsu của Nhật và Siemens của Đức đang gia tăng dán các nhãn “Làm tại Việt Nam” (Made in Vietnam) trên sản phẩm của họ.

Intel đến nơi nào thì công nghệ thông tin thường nối gót theo sau, theo Dieter Ernst, một nhà nghiên cứu của Hawaii’s EAST–WEST Center: “Khi Intel đến có nghĩa là các nguồn của cung cấp vật liệu sẽ đi theo” – đó là những công ty quốc tế phải cùng đi với Intel, giới kỹ nghệ ghi nhận những phát triển này và có nhiều khả năng sẽ còn những công ty khác nối gót”.

Ngoài những công ty cung cấp các mắt hàng gia dụng như NEC, TDK và Dịch vụ Kelly đến những công ty chuyên nghành mà ít người biết đến như Daewon Semiconductor Packaging, Dainippon Screen Manufacturing, Munters, và STATS ChipPAC, Intel ưu tiên chọn nguồn cung cấp nội địa là cơ hội phát triển cho hàng tá, nếu không nói hàng trăm cơ xưởng công nghệ mới, của Việt Nam. Mức tăng trưởng của các xưởng cung ứng vật liệu đó gây tác động dây chuyền giúp cho Việt Nam hấp dẫn hơn với các công ty tầm cỡ thế giới trong ngành công nghệ thông tin.

Việt Nam, mới thật sự mở cửa với các công ty sản xuất bằng đầu tư nước ngoài từ năm 2000 sau những đổi mới sai lầm của những năm đầu thập niên 1990, đã dành được hợp đồng của Intel từ các quốc gia trong vùng có ưu thế hơn trong nghành công nghệ thông tin kể cả Thailand, Malaysia and the Philippines.

“Sau cuộc điều nghiên kỹ càng, Intel đã chọn một địa điểm tại Khu Công nghệ cao Sài Gòn (Saigon High Tech Park) vì hạ tầng cơ sở tốt của cấu trúc, vì sẵn có một đội ngũ công nhân và cũng vì mức yêu chuộng ngành công nghệ thông tin, chứng cớ là độ phát triển nhanh chóng của công nghệ này tại Việt Nam” theo Rick Howarth Tổng Giám đốc Intel Việt Nam, tại Tp. Hồ chí Minh.

Các cơ sở hạ tầng liên hệ với công nghệ thông tin và thành quả giáo dục đào tạo đạt đươc trong ngành này tại Việt Nam đang nhanh chóng theo kịp với Thái Lan, và có thể sẽ vượt qua Philippines . Malaysia là nước dẫn đầu với hạ tầng cơ sở to lớn hơn, với cơ sở sản xuất đã có từ lâu cỡ Intel, Microsoft và Seagate cùng với lực lượng công nhân viên thạo Anh ngữ lớn hơn. Nhưng Mã Lai Á hoàn toàn thất bại không đào tạo được 1 thế hệ mới “các nhà kinh doanh kỹ thuật – technopreneurs” như viễn ảnh chính phủ vạch ra khi thành lập Siêu Hành Lang cho Truyền thông đa diện vào năm 1996 ( Multimedia Super Corridor ).

Dù ngành công nghê thông tin đang nổi như một khu cạnh tranh sửng sỏ trong vùng Đông Nam Á, Việt Nam vẫn rất lu mờ trước Trung Quốc, với một thị trường khổng lồ, một khối lượng vĩ đại nguồn cung cấp vật liệu và một cơ sở nghiên cứu vững vàng. Tuy thế, với các nhà đầu tư lớn của Nhật Bản và Đài Loan, tối thiểu thì Việt Nam vẫn tự do trong đầu tư hơn, không vướng mắc những hệ luỵ văn hóa và chính trị kèm theo như khi đầu tư vào Trung Quốc. Hơn nữa, theo nguồn tin của giới thông thạo kỹ nghệ thông tin, Việt Nam có khối dân số trẻ hơn, ham học hơn đám chuyên gia công nghệ thông tin ở Trung Quốc và làm ăn ở Hà Nội ít gặp phức tạp, ít quan liêu hơn ở Bắc Kinh.

Và tất nhiên, các hãng xưởng công nghệ thông tin chạy đến Việt Nam cũng vì mức lương rẻ mạt. Theo thống kê của Chương trình Phát triển Liên hiệp quốc : một lập trình viên ( programmer ) Việt Nam kinh nghiệm kiếm được trung bình khoảng 7.200 USD một năm so với 8.900 USD tại Trung Quốc.

Phần thưởng cho óc sáng tạo

Theo nguồn khảo sát của international Financial Corp. công ty Việt Nam chịu trả giá cao cho sự sáng tạo, chi dùng khoảng 1,42% của tổng số tiền bán được cho khâu nghiên cứu và phát triển, trong khi nghành công nghệ thông tin của Thailand chỉ dùng 0,15% và trung bình cho toàn vùng Đông Nam Á là 1,24%. Trong khi ấy, cũng theo nguồn khảo sát trên, các công ty của Việt Nam phải đợi khoảng 17,57 ngày trước khi có nguồn điện, cơ sở tại Thailand mất khoảng 23,64 ngày. Nối điện thoại, tại Việt Nam, chỉ mất khoảng 8,83 ngày so với 9,32 ngày trung bình cho toàn vùng và 15,52 ngày tại Thái Lan.

Việt Nam đang kỹ thuật hoá nền kinh tế một cách nhanh chóng, một số vùng của Việt Nam vào luồng nhanh hơn cả các quốc gia láng giềng như Thái Lan. Theo thông tin của Việt Nam Internet Network Information Center, có khoảng 13,7 triệu người Việt Nam tức khoảng 16,5% dân số xử dụng internet; trong số đó thì khoảng 3,8 triệu là khách đăng ký xử dụng internet hàng tháng. Những con số thống kê đó đã vụt lên so với 8,1 triệu người dùng hồi tháng 9, 2005. Để so sánh, theo Trung tâm Kỹ thuật Điên tử và Điện toán Quốc Gia của Thái lan, có khoảng 7,08 triệu người xử dụng internet, tức khoảng 8,75% dân số trong tháng 11, 2005.

Mức kết nối Internet toàn cầu của Thái lan là 9,904 megabits/giây trong tháng 11 năm 2006 so với 1,010 megabits/giây vào tháng 12 năm 2002, phản ảnh sự tầm cỡ của nền kinh tế Thái lan. Tuy nhiên, mức truy cập internet toàn cầu của Việt Nam cũng đang tăng trưởng nhanh như của Thái lan, hầu như đã vượt mức mức 6.000 megabits/giây so với 5.795 megabits/giây hồi tháng 9 và 3.505 megabits/giây vào tháng 12, 2005. Có đường truyền bằng băng rộng lớn hơn sẽ giúp tăng tốc truy cập Internet, một nhân tố quan trọng để phát triển dịch vụ về nhu liệu cùng các đáp án trực tuyến và outsourcing.

Giáo dục cũng là một nhân tố quan trọng khác. Có khoảng 40% học sinh Thailand tiếp tục theo học các bậc hậu trung hoc so với khoảng 10% của Việt Nam. Tuy nhiên, người ta nghĩ học sinh trung học Việt Nam có khả năng toán cao hơn, đây là lợi thế khi vào nghành công nghệ thông tin.

“Dường như có vài chuyện làm tại Việt Nam lại tốt hơn. Quản lý công ty cho tôi biết họ được kinh nghiệm tốt – nhân viên dễ đào tạo, hăng say làm việc, họ có thể làm việc ngoài công việc thường ngày và tìm ra đáp án. Tôi được nghe như thế tại Việt Nam nhiều hơn tại các quốc gia khác”, theo Ernst.

Một tỷ USD đầu tư của Intel vào Việt Nam sẽ giúp những người làm chính sách của Việt Nam đang chủ trương nhà nước nuôi dưỡng khu công nghệ thông tin. Và nhiều chuyên gia nước ngoài cho rằng Hà Nội ngày mỗi tin rằng Internet và công nghệ Truyền thông là nền tảng phát triển nền kinh tế toàn diện của quốc gia.

Theo David Dapice, một chuyên gia về phát triển kinh tế tại Đại học Tuffs của Hoa Kỳ, là người đang nghiên cứu và cố vấn cho các cải cách kinh tế tại Việt Nam, “Không còn hoài nghi Việt Nam đã thấy được sự quan trọng của công nghệ thông tin. Như điện lực trong kế hoạch hiện đại hóa Nga của Lenin, Internet là một phần của việc hiện đại hóa Việt Nam.”

Phát huy công nghệ điện thoại có Internet là một cách để giải quyết mức thiếu đường truyền điện thoại trên đất liền. Kết quả là Việt Nam đang có 6 công ty điện thoại di động cạnh tranh nhau để giành khách, và một số đã chuẩn bị tung ra thị trường mạng thế hệ thứ 3 dùng cung cấp Internet không dây với băng rộng. Cứ mỗi hai năm, số khách hàng đăng ký xử dụng điện thoại di động tại Việt Nam gia tăng gấp đôi, và trong tháng 7, 2006 có khoảng 18,5% dân số có 1 điện thoại di động.

Với sự hỗ trợ của Intel, Việt Nam đã có những dự án xử dụng kỹ thuật cao cấp của WiMAX (Worldwide interoperability for Microwave Access) có đường truyền cao tốc và tầm hoạt động vài kí lô mét thay vì chỉ vài thước như kỹ thuật Wi–Fi. Sản phẩm thương mại WiMAX mới chỉ có, và giới hạn, trong thị trường tại các quốc gia đã phát triển. Chứng minh được tiềm năng WiMAX tại thị trường Việt Nam sẽ đem lợi nhuận về cho công ty Intel qua việc thôi thúc nhu cầu dùng chíp WiMAX của Intel chíp tại một số quốc gia đang phát triển khác không đủ đường dây điện truyền điện thoại và đường truy cập internet.

Những dự án WiMAX của Việt Nam sẽ đưa Internet về nông thôn bằng các đài viễn thông. Qua những dự án này nhà nước Việt Nam hy vọng sẽ đem đến nhiều dịch vụ cho người dân như giáo dục về sức khỏe và cố vấn canh tác trồng trọt, hiệu quả hơn. Trong tương lai, một dự án khả thi và không tốn kém là nhà nước có thể giao cho dân ở nông thôn một số trách nhiệm hành chánh thay vì để họ cứ phải bỏ làng ra tỉnh tìm việc nuôi thân.

Những dự án nhiều tham vọng như trên chứng tỏ rằng một số viên chức nhà nước – ít nhất là ở vài bộ – ngày càng nghĩ nhiều đến việc ứng dụng công nghệ thông tin thành vũ khí xóa đói giảm nghèo và tạo công ăn việc làm trong kỹ nghệ trí tuệ hơn là nững việc làm có thu nhập thấp trong các kỹ nghệ sản xuất. “Có sự quan tâm về vấn đề phát triển đến các vùng nghèo và thiếu thốn nhất tại Việt Nam, ” Dapice, một chuyên gia phát triển kinh tế, nói.

Và đó là điều có thể cho rằng khi Việt Nam bỗng nhiên có lợi thế hơn cả các quốc gia láng giềng đã có nền kinh tế ổn định. Thí dụ, hệ thống hành chánh quan liêu lâu đời và chậm chạp của Thái lan là rào cản cho sự trở mình và cải cách kinh tế vì đổi mới là đe dọa đến tư lợi và quyền hạn của bè phái chính tri. Malaysia và Philippines, tương tự, cũng hứng chịu hệ quả của bãi lầy quan liêu.

Theo một số chuyên gia kinh tế, chế độ chuyên quyền thô thiển với cơ cấu cứng nhắc của Việt Nam chắc chắn không phải là mẫu mực của hiệu năng. Nhưng mặc dù thế và với nạn của tham nhũng ngày mỗi lớn, nhà nước Việt Nam cố gắng ban hành các chính sách rõ ràng hơn và áp dụng chúng một cách quyết tâm hơn kiểu dân chủ “nổ đùng” của Thailand và Philippines. “So với Thái lan thì tiến trình đi đến quyết định chính trị của Việt Nam nhanh hơn một khi họ đã đạt đến một vị trí nào đó về một chính sách,” Ernst nói.

Không đếm xỉa đến khu công nghệ thông tin đã có cơ sở của Thailand, Philippines, và các quốc gia khác trong vùng nữa vì sự mức phát triển và độ hấp dẫn của công nghệ thông tin Việt Nam là sự vội vã. Nhưng chú tâm của Việt Nam vào khu công nghệ này đang xoáy mòn vị trí dẫn đầu của các quốc gia khác. Nếu quyết đinh mới nhất của Intel là một chỉ dấu của thời đại thì Việt Nam sẽ là nơi thu hút đầu tư vào nghành liên quan đến công nghệ thông tin mà trước kia nơi đến là các quốc gia khác trong vùng.

David Fullbrook

Quang Diệu lược dịch