NewYork Paris Hà Nội Khách thứ :

NIỀM TIN TƯƠNG LAI

     

Việt Nam sản xuất thành công máy bay siêu nhẹ : VAM-2

Đầu tháng 03-2007, một hội đồng gồm nhiều cán bộ khoa học và chuyên gia có uy tín đã nghiệm thu kỹ thuật chiếc máy bay siêu nhẹ thứ hai ( VAM-2 ) do Hội Cơ học Việt Nam chủ trì chế tạo. Đây cũng là chiếc máy bay dân dụng siêu nhẹ đầu tiên được sản xuất tại nước ta, mở ra những hứa hẹn cho ngành hàng không dân dụng Việt Nam.

Cơ hội sáng tạo cho các nhà khoa học

Tháng 11-2003, nguyên Thủ tướng Phan Văn Khải đã ký công văn số 55/TB-VPCP giao cho Hội Cơ học Việt Nam, Viện Nghiên cứu và Phát triển Công nghệ mới chủ trì tổ chức chế tạo thử máy bay cánh quạt loại nhỏ 2 chỗ ngồi.

Để chuẩn bị cho sự ra đời của một chiếc máy bay siêu nhẹ “made in Việt Nam”, Hội Cơ học phải trải qua bước cải hoán chiếc máy bay siêu nhẹ VAM–1 của Canada. VAM–1 được thay đổi khoảng 20% để phù hợp với hoàn cảnh tại Việt Nam gồm cán đáp, bộ điều khiển. Khi bay thử tại sân bay Nước Trong ( Long Thành, Đồng Nai ) vào ngày 18-12-2005, VAM–1 bay ở độ cao trên 1.000 m và được hội đồng bay thử đánh giá cao. Với kết quả khả quan này, Hội Cơ học Việt Nam đã quyết định chế tạo máy bay siêu nhẹ VAM–2 hoàn toàn nội địa, ngoại trừ động cơ máy bay do Áo sản xuất. Đây là cơ hội để lực lượng khoa học trong nước thể hiện khả năng sáng tạo của mình vì hàng không là ngành rất mới ở nước ta.

Lái máy bay cũng đơn giản

Theo giáo sư Nguyễn Xuân Hùng, Viện trưởng Viện Nghiên cứu và Phát triển công nghệ mới, Hội Cơ học đã tập hợp những kỹ sư trẻ của bộ môn hàng không thuộc Trường ĐH Bách khoa TPHCM và Trường ĐH Bách khoa Hà Nội để thiết kế máy bay .

VAM–2 dựa trên mô hình máy bay siêu nhẹ ở các nước. Bên cạnh đó, Hội Cơ học cũng hợp đồng với Công ty Chế tạo mô hình máy bay Hòa Bình để chế tạo phần cánh, đuôi, thân, động cơ, chong chóng... Trước đó, anh Phạm Duy Long, thành viên CLB Dù lượn VietWings, sang Canada học lái máy bay và công nghệ hàng không nhẹ để chuẩn bị cho việc đưa những chiếc máy bay siêu nhẹ của Việt Nam lên bầu trời.

Hội Cơ học đã đầu tư nhiều công sức và kinh phí để cho ra đời VAM–2. Chiếc máy bay siêu nhẹ này nặng khoảng 450 kg, tốc độ bay 140 km/giờ và tầm bay là 400 km, dùng xăng A92 như xe gắn máy với công suất động cơ 50 mã lực. Chỉ cần khu đất khoảng 1 ha với đường băng 200 m là có thể trở thành bãi đáp cho VAM–2. Giáo sư Nguyễn Xuân Hùng cho biết đây là máy bay siêu nhẹ chỉ dành cho 2 người nên việc học lái cũng đơn giản và việc bảo quản dễ dàng như xe gắn máy.

Sản xuất hàng loạt : Bao giờ ?

“Thời gian để hoàn tất thủ tục bay thử của VAM-1 là 2 năm, còn VAM-2 đợi bao lâu thì chúng tôi chưa biết”. đó là ý kiến của giáo sư Nguyễn Xuân Hùng khi nói về khó khăn trong việc hoàn tất VAM-2. Hiện Hội Cơ học đang đợi thủ tục bay thử từ nhiều ban ngành như Cục Hàng không Dân dụng Việt Nam, Bộ Quốc phòng, Bộ Bưu chính - Viễn thông, Bộ Công an...

Mặc dù với những khó khăn còn trước mắt, những người đã dồn tâm huyết cho chiếc máy bay siêu nhẹ đầu tiên được chế tạo tại Việt Nam vẫn mong muốn chiếc máy bay 2 chỗ ngồi sẽ được sản xuất hàng loạt nhằm đáp ứng nhu cầu sử dụng của người dân. Nói về tính ứng dụng của máy bay siêu nhẹ, giáo sư Hùng cho biết: “Nếu việc thử nghiệm thành công và máy bay tư nhân được cho phép sử dụng ở nước ta thì việc giao thông sẽ trở nên thuận tiện hơn nhiều. Đặc biệt VAM–2 có thể sử dụng cho việc cấp cứu, đây là chuyện đã trở nên phổ biến ở các nước trên thế giới”.

NLD

Nghiệm thu máy bay nhỏ VAM-1

Ngày 06-03, Hội đồng nghiệm thu Sở Khoa học - Công nghệ (KH-CN) TP Hồ Chí Minh đã xếp loại khá cho đề tài "Nghiên cứu, thiết kế và kiểm định máy bay nhỏ VAM-1 (Hội Cơ học Việt Nam)" do GS. TSKH Nguyễn Xuân Hùng, Hội Cơ học Việt Nam, làm chủ nhiệm đề tài.

GS-TSKH Bùi Song Cầu, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Công nghệ và Thiết bị Công nghiệp - ĐH Bách khoa TP Hồ Chí Minh, chủ tịch hội đồng nghiệm thu Sở KH-CN TP Hồ Chí Minh, khẳng định tự thiết kế và chế tạo ngay một chiếc máy bay hoàn toàn mới là chưa thể được

Vì vậy, mua một chiếc máy bay ở nước ngoài, nghiên cứu, tiếp xúc và làm chủ để chế tạo từng bộ phận máy bay là bước tiếp cận đúng đắn của nhóm nghiên cứu chế tạo máy bay nhỏ.

Sau một thời gian nghiên cứu, hoán cải từ mẫu máy bay Beaver RX550 - Canada là càng đáp và các thanh điều khiển, chiếc máy bay nhỏ hai chỗ ngồi đầu tiên ở Việt Nam đã được lắp ráp với tên gọi VAM -1(Vietnam Association Mechanics). VAM-1 là máy bay cánh quạt loại nhỏ, hai chỗ ngồi, có chiều dài 6,4m, sải cánh 9,7m, tốc độ tối đa 130 km/h, tiêu hao nhiên liệu 20 lít/giờ.

Vào ngày 08-12-2005, tại sân bay Nước Trong, Long Thành, Đồng Nai, VAM-1 đã bay thử thành công. Chiếc VAM-1 đã cất cánh và hạ cánh ba lần.

Trong quá trình bay thử, phi công bay thử nghiệm đã cho máy bay bay trên không trung trong 24 phút. Độ cao nhất trong ba lần bay thử là 875m.

Tại buổi họp nghiệm thu, Hội đồng khoa học đã lưu ý các tác giả của đề tài trên cần có những thử nghiệm đặc thù hơn, đặc biệt là thí nghiệm khí động học máy bay.

Trường hợp muốn sản xuất đại trà VAM-1, cần phải lưu ý đến vấn đề bản quyền do hoán cải từ mẫu máy bay Beaver RX550 - Canada.

Ngoài ra, Hội đồng nghiệm thu cũng lưu ý việc thiết lập các tiêu chuẩn của loại máy bay nhỏ như VAM-1.

Hướng tiếp theo của đề tài trên là chế tạo máy bay VAM-2 và sẽ hoàn thành vào tháng 6- 2006.

Theo đó, VAM-1 sẽ có tỷ lệ nội địa hóa là 20% và dự kiến, chiếc thứ hai có tỷ lệ nội địa hóa khoảng 70%.

Khó khăn nhất hiện nay là luật Hàng không Dân dụng Việt Nam chưa cho phép sử dụng máy bay tư nhân.

Tuy nhiên, trong 5 năm tới, theo một số thành viên trong Hội đồng nghiệm thu, máy bay nhỏ sẽ trở thành một sản phẩm chủ lực, đặc biệt là trong ngành hàng không dân sự của TP Hồ Chí Minh.

Quá trình thử nghiệm máy bay nhỏ

Tháng 04-2003, Văn phòng Chính phủ đã ra thông báo số 55/TB-VPCP ngày 18-04-2003 đồng ý giao cho Hội Cơ học Việt Nam chế tạo thử nghiệm máy bay cánh quạt hai chỗ ngồi nhằm phục vụ cho nông nghiệp, du lịch, quay phim, chụp ảnh, khảo sát... Hội Cơ học Việt Nam đã thành lập Ban Chỉ đạo đề án và kế hoạch tiến hành chia thành hai bước :

Bước 1: Lắp ráp một máy bay VAM-1 theo mẫu máy bay Beaver RX550 của Canada, hoán cải một số bộ phận (càng đáp, các thanh điều khiển) để thích hợp và có thể sử dụng ở Việt Nam (Máy bay Beaver chỉ có thể hạ cánh tốt trên mặt nước hoặc trên các sân cỏ).

Tính toán lại toàn bộ VAM-1 để học cách thiết kế; Tiến hành bay thử nghiệm VAM-1 để dánh giá các bộ phận hoán cải (đặc biệt phần càng máy bay rất quan trọng và một phần không nhỏ sự cố máy bay xảy ra do càng đáp). Việc bay thử nghiệm cũng để kiểm tra lại các tính toán lý thuyết và thiết kế, chế tạo máy bay VAM-2.

Bước 2: Thiết kế, chế tạo máy bay VAM-2 Hội Cơ học Việt Nam đã giao cho GS. TSKH. Nguyễn Xuân Hùng làm Trưởng ban Điều hành đề án và giao cho Viện Nghiên cứu và Phát triển Công nghệ mới chủ trì thực hiện đề án này.

Để hỗ trợ cho đề án máy bay cánh quạt hai chỗ ngồi, Viện Nghiên cứu và Phát triển Công nghệ mới đã đăng ký với Sở Khoa học và Công nghệ Tp HCM đề tài NCKH: “Nghiên cứu thiết kế và kiểm định máy bay nhỏ” do GS. TSKH. Nguyễn Xuân Hùng làm chủ nhiệm đề tài, thời gian thực hiện từ tháng 7-2004 đến tháng 7-2005.

Tuy nhiên, do các thủ tục xin phép bay thử nghiệm VAM-1 kéo dài nên đến tháng 7-2005 đề tài mới nghiệm thu đợt 1, và đến ngày 8-12-2005 mới được bay thử nghiệm.

Máy bay cánh quạt loại nhỏ 2 chỗ ngồi ''made in Vietnam'' cất cánh

Ngày (24/08), Ban Chỉ đạo đề án ''Máy bay cánh quạt loại nhỏ 2 chỗ ngồi'' ở Việt Nam đã chính thức nhóm họp phiên đầu tiên nhằm xác định lộ trình thực hiện đề án. Theo kế hoạch dự kiến thì tháng 9 tới, chiếc máy bay ''made in Vietnam'' đầu tiên với 20% nội địa hoá sẽ được vận hành thử; tháng 12/2003 sẽ vận hành thử một chiếc khác có tỷ lệ nội địa hoá 70%.

Hai câu trả lời...

Giáo sư Nguyễn Văn Đạo, Hội Cơ học Việt Nam, Trưởng ban chỉ đạo mở đầu phiên họp bằng những thông tin gây phấn chấn: trước khi triển khai đề án, có khá nhiều ý kiến khác nhau xoay quanh 2 câu hỏi: Liệu Việt Nam có chế tạo được máy bay và làm xong thì ai dùng? Đến nay, sau hơn 4 tháng kể từ khi Thủ tướng Chính phủ cho phép Hội Cơ học chế tạo thử loại máy bay cánh quạt nhỏ 2 chỗ ngồi (tháng 04/2003), các nhà khoa học đã tập trung nghiên cứu và cả 2 câu hỏi đều có câu trả lời: Việt Nam hoàn toàn có khả năng chế tạo thành công máy bay nhỏ 2 chỗ ngồi có người lái.

Loại máy bay này có thể ứng dụng trong rất nhiều lĩnh vực: sản xuất nông nghiệp, cứu hộ, cứu nạn, khảo sát, du lịch, phục vụ công tác ít người... ''Chỉ tính nhu cầu mỗi tỉnh, thành vài chiếc thì trong nước đã cần đến hàng trăm chiếc. Tuy nhiên, trong đề án này, ngay từ đầu, chúng tôi đã tính hướng xuất khẩu ra thị trường các nước'' - Giáo sư Đạo nói.

Công nghệ chế tạo được định hướng là nắm vững nguyên lý hoạt động của loại máy bay này, mô phỏng theo một số mẫu và sau đó tự sản xuất các chi tiết, trừ phần động cơ. Giáo sư Nguyễn Xuân Hùng, Viện Nghiên cứu và Phát triển Công nghệ mới, Trưởng ban điều hành đề án cho biết, đến nay 70% mục tiêu của đề án này đã được thực hiện, trong đó, đáng lưu ý là đã hoàn thành phần mềm mô phỏng, tính toán thiết kế máy bay, hoàn tất thiết kế 2 kiểu máy bay siêu nhẹ; chuẩn bị nguồn nhân lực chế tạo, điều khiển...

Đồng lòng nâng cánh máy bay siêu nhẹ ''made in Vietnam''...

Điểm khá đặc biệt của đề án này là không hoàn toàn sử dụng vốn nhà nước trong giai đoạn đầu, mà kết hợp giữa nhiều ''nhà'': khoa học, trường đại học, DN... để cho ra một sản phẩm chế tạo thử. Một số DN như Công ty Hoà Bình, Công ty Đạt Thanh... trực tiếp tham gia ban điều hành và đã sẵn sàng tham gia vào giai đoạn sau thử nghiệm là sản xuất hàng loạt sản phẩm đưa ra thị trường. Ngoài ra, còn phải kể đến một số DN Việt kiều rất tâm huyết với đề án này. Ông Nguyen Sang, Giám đốc NT Enterprise Inc và ông Tim Trung Tran, Giám đốc Asean Telecom Network, không chỉ đặt ra nhiều hy vọng vào tính khả thi của đề án mà còn sẵn sàng tiêu thụ các sản phẩm nếu đạt tiêu chuẩn quốc tế với số lượng đặt hàng đợt đầu tiên là trên 100 chiếc, đồng thời vận động đầu tư cho dự án sản xuất và tiêu thụ máy bay siêu nhỏ (nếu được thành lập) 5 triệu USD...

Tiến sĩ Nguyễn Thiện Nhân, Phó Chủ tịch UBND TP.HCM đánh giá cao sự hợp tác, đóng góp của các DN nói chung và các DN Việt kiều nói riêng cho dự án. Ông Nhân cũng cam kết thành phố sẽ hỗ trợ tối đa, huy động các nguồn lực để tham gia đề án này, sẵn sàng ứng trước một phần chi phí trong giai đoạn ban đầu cho dự án...

Không chỉ có các nhà khoa học, DN, chính quyền... mà có cả những cá nhân góp hết sức mình vào đề án. Phạm Duy Long và Phan Bá Trác là 2 thanh niên đầu tiên tham gia khoá huấn luyện lái máy bay nhỏ tại Canada, mà theo giới thiệu của GS. Nguyễn Văn Đạo thì ''họ đã bán cả nhà để tự đi học lái''. Ông Vimar Nguyễn, Giám đốc Công ty Hoà Bình - người dẫn Long và Trác qua học tại Canada, cho biết, tinh thần học tập của 2 thanh niên này đã làm ngạc nhiên bạn bè quốc tế. Cả hai đạt bằng lái với số điểm 98% và họ đã cùng Vimar Nguyễn lắp ráp một chiếc máy bay nhỏ 2 chỗ ngồi dự kiến sẽ vận hành thử tại Việt Nam. Long và Trác có nhiều khả năng sẽ là những người bay thử những chiếc máy bay ''made in Vietnam'' đầu tiên...

Cho đến thời điểm hiện nay, việc cất cánh của những ''con chim sắt made in Vietnam'' vẫn còn ở phía trước. Nhưng với những nỗ lực của các nhà khoa học, DN và sự quan tâm chỉ đạo kịp thời của Nhà nước, vấn đề còn lại chỉ là thời gian, để từ đây mở ra một ngành công nghiệp mới của Việt Nam: sản xuất, chế tạo máy bay.

TN