NewYork Paris Hà Nội Khách thứ :

NIỀM TIN TƯƠNG LAI

     

Trạm điều khiển vệ tinh VINASAT-1 tại Trung tâm vệ tinh Quế Dương ( xã Cát Quế, huyện Hoài Đức, tỉnh Hà Tây ) và Trạm điều khiển vệ tinh phụ Bình Dương ( xã Tân Định, huyện Bến Cát, tỉnh Bình Dương ) đã vận hành

Trạm điều khiển mặt đất sẽ hoạt động như thế nào sau khi vệ tinh VINASAT-1 phóng thành công lên quỹ đạo ngày 19-4-2008 ? TP đã trao đổi với ông Hoàng Phúc Thắng, Phó Đài điều khiển vệ tinh Quế Dương ( Cát Quế - Dương Liễu – Hà Tây ).

Sau khi vệ tinh phóng lên quỹ đạo thì hãng Lockheed Martin sẽ thực hiện quá trình đo thử, nghiệm thu trên trạm.

Quá trình này kéo dài khoảng một tháng. Sau đó họ sẽ chính thức chuyển giao cho phía Việt Nam.

Về mặt lý thuyết, sau khi chuyển giao cho Việt Nam thì chúng ta có thể đưa vào sử dụng ngay.

Trạm này chức năng nhiệm vụ là điều khiển vệ tinh, thu thập các số liệu từ vệ tinh, đánh giá phân tích và đưa ra những lệnh điều khiển cần thiết để vệ tinh đi đúng quỹ đạo.

Ngoài trạm này còn có một trạm phụ ở Bình Dương, để phòng trường hợp trạm chính xảy ra sự cố.

Việc lắp đặt và chuyển giao công nghệ cho trạm được thực hiện như thế nào, thưa ông ?

Việc chuyển giao công nghệ được bắt đầu từ khi hãng Lockheed Martin tiến hành lắp đặt và trong quá trình lắp đặt thì phía Việt Nam cũng có các chuyên gia, nhân viên kỹ thuật theo sát họ. Sau khi bàn giao họ vẫn tiếp tục hỗ trợ các nhân viên kỹ thuật của ta trong vòng sáu tháng đầu.

Hiện tại các chuyên gia nước ngoài đã về nước. Sau khi vệ tinh lên quỹ đạo và đến thời điểm bàn giao họ sẽ lại sang Việt Nam. Sau sáu tháng đầu tiên, sẽ có đánh giá và đưa ra phương án tiếp theo. Nếu nhân viên người Việt tại trạm có thể đảm trách tốt nhiệm vụ thì không cần thuê họ nữa.

Còn đội ngũ cán bộ vận hành trạm đã được đào tạo ra sao ?

Hiện tại trạm có 21 nhân viên kỹ thuật được đào tạo để đảm trách các vị trí khác nhau trong công tác điều khiển vệ tinh, thông qua các khóa đào tạo trong và ngoài nước. Chúng tôi cũng thực hiện quá trình đào tạo tại chỗ, trên các hệ thống giả lập hiện có để có thể sớm tiếp quản việc điều khiển vệ tinh sau khi phía Lockheed Martin chuyển giao.

Các khóa đào tạo được phân làm hai khóa, tại công ty Lockheed Martin (Mỹ) và đào tạo về thực tế tại Luxembourg. Bước kế tiếp là đào tạo ngay tại trạm điều khiển Quế Dương.

Khóa tại Luxembourg là xem họ điều khiển vệ tinh như thế nào. Tuy nhiên, thực tế họ không bao giờ cho mình vào tận phòng điều khiển vệ tinh của họ, mình chỉ học hỏi kinh nghiệm, thăm quan, học hỏi các kiến thức cơ bản.

Còn thực hành tại trung tâm trong nước, chúng ta có các thiết bị giả lập, điều khiển vệ tinh giả lập, theo những hệ thống đào tạo của họ trang bị cho mình tại đây. Tuy nhiên, nó chỉ mang tính thực hành trên máy. Do vậy vẫn phải có thời gian học hỏi, tích luỹ thêm từ thực tế.

21 cán bộ này gồm 8 nữ, 13 nam, chủ yếu tốt nghiệp ĐH Bách khoa và Học viện Kỹ thuật quân sự. Trước đây, đã có 8 nhân viên chuyển từ trạm khai thác vệ tinh cũ sang nên đã có kinh nghiệm, người nhiều nhất từ 9 -10 năm, người ít hơn là 1-2 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực vệ tinh.

Tại sao lại lựa chọn Quế Dương, Hà Tây để xây dựng trạm chính điều khiển vệ tinh VINASAT-1, thưa ông ?

Việc chọn địa điểm ở đây là để tránh các yếu tố ảnh hưởng nhiễu về tần số.

Trước khi quyết định lắp đặt trạm điều khiển vệ tinh tại Cát Quế, Dương Liễu, Hoài Đức, Hà Tây, các nhà khoa học, giới chuyên môn đã có sự nghiên cứu, kiểm tra kỹ càng.

Trên thực tế, tại đây đã đặt trạm vệ tinh Intersat từ năm 2002. Trạm này được xác định là trạm thông tin mặt đất và xa hơn nữa là trung tâm điều khiển vệ tinh. Trước đó, tất cả yếu tố về nhiễu đã được đo đạc rồi.

Những khó khăn nào sẽ gặp phải khi vận hành trạm này, thưa ông ?

Đây là vệ tinh độc lập đầu tiên của Việt Nam và chúng tôi phải làm chủ mọi kỹ thuật. Khó khăn lớn nhất lúc này là kinh nghiệm, từ trước tới nay chúng chưa từng điều khiển vệ tinh nào cả. Phải cần nhiều thời gian học hỏi kinh nghiệm của các chuyên gia nước ngoài và tiến tới việc làm chủ hoàn toàn vệ tinh Vinasat-1.

Xin cảm ơn ông!

Mỹ Hằng

Phóng vệ tinh VINASAT-I vào lúc 5 giờ 16 phút ngày 19-4-2008

Đã sẵn sàng phương án vận hành , kinh doanh vệ tinh VINASAT-I

Tối 16-4-2008, lãnh đạo Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam (VNPT) và các đối tác Lockheed Martin, Arianespace đã có cuộc họp về khả năng sẵn sàng rời bệ phóng của vệ tinh VINASAT-I. Tại Việt Nam, phương án vận hành, khai thác, kinh doanh cũng đã cơ bản sẵn sàng.

Tất cả chờ giờ G

Thông tin mới nhất từ Trung tâm vũ trụ quốc tế của châu Âu tại Kourou, Guyana ( Nam Mỹ ), vệ tinh VINASAT-I và vệ tinh Star One C2 của Brazil đã được đưa vào phần đầu tên lửa đẩy Ariane 5. Ngay sau buổi tập phóng thành công, hôm 15-4-2008, VNPT và đối tác đã thống nhất nhận định vệ tinh đã sẵn sàng rời bệ phóng vào 5 giờ 16 ngày 19-4-2008.

Theo đó, khoảng 20 giờ hôm nay 17-4-2008, cả khối tổ hợp tên lửa và vệ tinh ( cao hơn 50 m ) sau khi vượt qua tất cả các bước đo kiểm hệ thống, sẽ được vận chuyển ra bãi phóng ngoài trời bằng một hệ thống đường ray đặc biệt. Sau đó, tên lửa sẽ được bơm đầy nhiên liệu để chuẩn bị phóng.

Hiện VNPT có 4 chuyên gia kỹ thuật đang sát cánh, phối hợp với các chuyên gia của phía đối tác để chuẩn bị cho sự kiện trọng đại nói trên.

Xây thêm trạm khai thác thương mại

Phó Tổng giám đốc VNPT Nguyễn Bá Thước cho biết, để bảo đảm khai thác có hiệu quả VINASAT-I, bên cạnh 2 trạm điều khiển vệ tinh (trạm chính đặt tại Hà Tây, trạm dự phòng đặt tại Bình Dương) VNPT cũng đang hoàn tất xây dựng một trạm hoạt động thương mại có tên là NOC cùng địa điểm với trạm ở Hà Tây.

Bên cạnh đó, nhà thầu Lokheed Martin cũng đã thiết lập một trung tâm kiểm soát vệ tinh chính ở gần Hà Nội và một trung tâm tương tự để dự phòng ở gần TPHCM. Lockheed Martin sẽ hỗ trợ VNPT, cử đại diện ở lại Việt Nam trong ít nhất 6 tháng kể từ ngày phóng.

Đồng thời, Lockheed Martin cũng sẽ tiếp tục hỗ trợ VNPT trong suốt thời gian 15 năm vệ tinh này hoạt động để giúp giải quyết mọi trục trặc, thắc mắc hoặc yêu cầu của khách hàng. Trung tâm chăm sóc khách hàng của Lockheed Martin sẽ hoạt động 24 giờ/ngày.

Toàn bộ đội ngũ quản lý và khai thác vệ tinh VINASAT-I sẽ có khoảng 100 người. Về nhân lực kỹ thuật, theo hợp đồng, Lookheed Martin thực hiện 7 khóa đào tạo cho phía Việt Nam (hiện đã có 2 khóa đào tạo 15 người. Các khóa còn lại sẽ được triển khai tại trung tâm điều khiển ở Việt Nam). Về nhân lực kinh doanh, VNPT cũng đã ký kết với SES ASSTRA hợp đồng đào tạo 20 cán bộ.

Từ tháng 6, VNPT sẽ chính thức cung cấp dịch vụ cho khách hàng. Có 2 loại dịch vụ cơ bản được cung cấp phục vụ khách hàng là cho thuê băng tần vệ tinh (cung cấp đến trọn bộ phát đáp trên băng tần vệ tinh, hoặc thuê lẻ dung lượng) và các dịch vụ trọn gói như: kênh thuê riêng; phát hình lưu động, đào tạo từ xa, truyền hình DTH, truyền hình hội nghị, truyền dữ liệu ngân hàng, đường truyền ISP, kênh thuê riêng cho di động, điện thoại vùng sâu vùng xa...

VNPT sẽ ưu tiên sử dụng cho hệ thống quản lý, điều hành của quân đội, công an; các Đài truyền hình Trung ương, địa phương và nhu cầu của một số doanh nghiệp cần thuê kênh như Viettel, dầu khí... Ngoài ra, sẽ có thêm lượng khách hàng mới nhưng có nhu cầu đặc thù cần sử dụng vệ tinh như: hệ thống đào tạo từ xa của ngành giáo dục, truyền hình vệ tinh...

Sau khi phóng lên, VINASAT-I sẽ nằm ở quỹ đạo 132 độ Đông, cách bề mặt Trái đất 35.768 km. Dự kiến trong giai đoạn 2008-2022, VINASAT-I sẽ phục vụ 90% nhu cầu của khách hàng trong nước và 10% là khách hàng khu vực.

VINASAT-I cao khoảng 4m, nặng 2,7 tấn, gồm 20 bộ phát đáp, trong đó 8 bộ băng tần C và 12 bộ băng tần Ku (mỗi bộ phát đáp phục vụ được khoảng 500 kênh điện thoại hoặc 4-6 kênh truyền hình). Vùng phủ sóng băng Ku gồm Việt Nam, Lào, Campuchia, Thái Lan, một phần Myanmar. Vùng phủ sóng băng C gồm Việt Nam, Lào, Campuchia, khu vực Đông Nam Á, phía Đông của Trung Quốc, Triều Tiên, Ấn Độ, Nhật Bản, Úc.

Lăng Tiêu - Trần Bình