NewYork Paris Hà Nội Khách thứ :

NIỀM TIN TƯƠNG LAI

     

Thành Phố HCM, Hà Nội : dự án thành phố WiFi - WiMax

1,5 triệu USD để xây dựng miễn phí các điểm phát sóng Wi-Fi (Wireless Fidelity) ở Hà Nội và TP.Hồ Chí Minh. Đích ngắm của doanh nghiệp làm dự án thành phố Wi-Fi là một cộng đồng sử dụng đủ lớn, tạo nguồn thu cho các dịch vụ giá trị gia tăng trên nền internet và di động .

Trong thành phố wifi, người dân có thể thoải mái kết nối internet ở bất cứ địa điểm nào, trong nhà hay ngoài phố, với laptop hay điện thoại di động, bởi vì mạng lưới wifi được phủ kín.

Tuy nhiên, đó là tương lai, còn hiện tại, muốn xài wifi, người ta phải đến đúng địa điểm có đặt trạm phát sóng internet không dây. Hiện tại, TP.HCM có 2.800 điểm và Hà Nội có 2.200 điểm thuộc dự án Thành phố wifi, chủ yếu là trường đại học, cao đẳng, nhà sách, quán cà phê, quán ăn, ngân hàng, sàn chứng khoán... Muốn ngồi quán bên lề đường sử dụng internet cũng được, nhưng phải là quán nằm quanh quẩn điểm phát sóng, tuy vậy không phải lúc nào cũng kết nối được. Trong điều kiện lý tưởng, một cổng kết nối có thể hoạt động tốt trong vòng 100 mét. Tuy nhiên, trong môi trường như TP.HCM thì khả năng phát sóng giảm còn 30 mét. Nếu va phải tường bê-tông ngăn cách thì đành chịu.

Trung bình một cổng có thể phục vụ 20 người truy cập cùng lúc. Vì vậy, với những địa điểm có mặt bằng rộng, nhiều tầng, lượng khách đông như quán cà phê thì được lắp đặt ba bốn cổng phát sóng tại một điểm. Đơn vị thực hiện dự án khuyến khích chủ địa điểm mở cho khách ngoài phố cũng sử dụng internet được. Tuy nhiên, vì lý do kỹ thuật và để đảm bảo phục vụ trước tiên cho khách hàng của mình nên nhiều điểm có wifi vẫn “ém” sóng lại.

Hiện tại, cơ sở của thành phố wifi chỉ mới ở bước đầu xây dựng. Những điểm wifi rải rác rồi sẽ nhanh chóng được nhân lên, lấp đầy thành từng “mảng” wifi, từng “vùng” wifi và sẽ tiến tới thành phố wifi trong nay mai.

Dự kiến từ nay đến cuối năm, FPT Telecom sẽ triển khai thêm 3.000 điểm phát sóng. Hiện có nhiều hồ sơ xin tham gia dự án trên. FPT Telecom sẽ chọn lọc những địa điểm công cộng, có lượng người sử dụng (dự kiến) cao để lắp đặt cổng phát sóng. Toàn bộ đều được miễn phí, từ phí lắp đặt đến thiết bị, đến thuê bao, đến dung lượng sử dụng thoải mái... Chủ địa điểm được chọn lắp đặt và người sử dụng internet đều không phải trả bất cứ khoản tiền nào. Khách hàng được miễn phí hoàn toàn nhưng nhà đầu tư vẫn có lời!

Việc bỏ ra 1,5 triệu USD đầu tư cơ sở hạ tầng cho thành phố wifi sẽ tạo ra nhiều lợi nhuận khác cho nhà đầu tư về lâu dài. Việc tạo ra nhiều điểm kết nối internet miễn phí sẽ kích thích người tiêu dùng khai thác nguồn lợi miễn phí này. Đây là cơ hội để bán các dòng sản phẩm điện thoại di động có chức năng lướt web, như điện thoại của Nokia – một đối tác chính của FPT Telecom trong dự án Thành phố wifi. Đương nhiên, điện thoại di động không chỉ đơn giản là điện thoại di động nữa mà sẽ trở thành thiết bị cầm tay đáp ứng nhu cầu nghe, gọi, nhắn tin, truy cập internet, đọc báo, xem phim, xem chương trình tivi, nghe nhạc,... Đây là mảnh đất ươm mầm cho ngành công nghiệp nội dung số phát triển mà những mầm đầu tiên là các dịch vụ giá trị gia tăng trên nền internet và điện thoại di động. Đây đích thực là lợi nhuận lâu dài!

Không riêng gì FPT Telecom xây dựng nền tảng cho một thành phố công nghệ nơi mà mọi người đều có thể kết nối internet không dây mọi lúc, mọi nơi. Một số đơn vị khác có kế hoạch thử nghiệm hệ thống WiMax (World Interoperability for Microwave Access) không dây. So với wifi thì WiMax có lợi thế hơn ở chỗ một trạm thu phát sóng có thể phục vụ với bán kính hàng kilômet, có thể len lỏi vào từng ngõ ngách. Tuy nhiên, hệ thống này có thể “phân loại” khách hàng để phục vụ, trong khi với wifi, khách nào cũng “bình đẳng” như nhau trong phạm vi phục vụ của nó.

Kiều Phong

Bảo đảm an toàn khi sử dụng Wi-Fi công cộng

Các kết nối không dây thường không có chế độ bảo mật, máy tính của bạn dễ trở thành “mục tiêu” của những kẻ phá hoại. Vì vậy, bạn cần thực hiện một vài thao tác để đảm bảo an toàn cho máy tính trước khi “vi vu” trên mạng...

Kết nối không dây (Wi-Fi) đang dần phổ biến vì những tiện lợi của nó; bạn sẽ thấy sự hiện diện của chúng khắp nơi từ café Internet, trong trường học cho đến sân bay, khách sạn... Với thiết bị di động tích hợp card mạng không dây (máy tính xách tay, điện thoại di động, PDA, pocket PC...), bạn dễ dàng truy cập Internet với vài thao tác đơn giản.

Tuy nhiên để đảm bảo an toàn, bạn nên thực hiện vài thao tác đơn giản dưới đây.

Tắt tài khoản Guest

Để máy tính an toàn hơn, bạn nên tắt tài khoản Guest tránh người dùng đăng nhập bằng tài khoản này. Trong Windows XP, chọn Start\ Settings\ Control Panel\ User Accounts\ Guest\ Turn off the guest account.

Sử dụng tường lửa

Tường lửa kiểm soát dữ liệu ra vào máy tính và cảnh báo những hành vi đáng ngờ; là công cụ bảo vệ máy tính chống lại sự xâm nhập máy tính bất hợp pháp khi kết nối với môi trường bên ngoài.

Một số người dùng thường tắt tường lửa của Windows để tránh “phiền phức”. Tuy nhiên khi kết nối mạng công cộng, bạn nên kích hoạt lại tính năng này.

Thực hiện như sau: chọn Start\ Control Panel\ Windows Firewall\ tab General, đánh dấu tùy chọn mục On ( recommend ).

Đặt mật khẩu khi chia sẻ tập tin, thư mục

Người dùng sẽ được yêu cầu đăng nhập khi muốn truy cập những tập tin, thư mục chia sẻ. Nếu sử dụng Vista, HĐH sẽ điều chỉnh các thiết lập bảo mật dựa trên loại kết nối mạng của bạn. Chẳng hạn khi xác định dùng mạng công cộng, Vista tự động tắt chế độ chia sẻ tập tin và máy in để bảo vệ dữ liệu.

Thiết lập kết nối

Trước khi truy cập, bạn cần kiểm tra trạng thái hoạt động của card mạng, kích hoạt nó nếu đang ở chế độ disable

Chọn Start\ Connect To\ Show all connections. Cửa sổ Network Connections sẽ liệt kê các dạng kết nối mạng của máy, nhấn phải chuột trên Wireless Network Connection và chọn Enable.

Để tiện cho việc quản lý kết nối, nhấn phải chuột trên Wireless Network Connection, chọn Properties. Đánh dấu tùy chọn vào mục “Show icon in notification area when connected”, nhấn OK. Biểu tượng Wireless Network Connection sẽ xuất hiện ở khay hệ thống.

Một số lưu ý

Một số loại laptop cho phép tắt/mở card mạng trực tiếp bằng hoặc thông qua phím tắt, bạn nên kiểm tra hay đọc tài liệu hướng dẫn của laptop để có thông tin này.

Nếu không có nhu cầu kết nối mạng, bạn nên tắt card mạng để đảm bảo an toàn và tiết kiệm điện năng. Thực hiện các thao tác như trên và chọn Disable.

Kế tiếp, chúng ta sẽ xác định các trạm phát sóng để kết nối bằng tiện ích của card mạng hoặc Wireless Network Connection của Windows.

Tiện ích của card mạng thường được tích hợp trong quá trình cài đặt trình điều khiển card mạng; nếu không, bạn có thể cài bổ sung. Khởi chạy tiện ích card mạng, chọn Scan để quét các kết nối mạng hiện hữu. Dựa vào một số thông tin hiển thị như tên mạng, chế độ mã hóa, độ nhạy của tín hiệu, số kênh, tần số hoạt động, bạn chỉ việc chọn mạng cần kết nối và Active (hình 3). Máy tính sẽ được cấp IP tự động, bạn nhận được thông báo cho biết đã kết nối thành công.

Nếu thường xuyên kết nối với mạng này, bạn nên lưu lại thông số cấu hình mạng (profile) để không phải thực hiện thao tác dò tìm cho các lần kết nối sau.

Wireless Network Connection của Windows không có khả năng phát hiện chuẩn của trạm phát sóng. Nếu không thể kết nối, bạn hãy hỏi thông tin từ người quản trị để biết chuẩn đang sử dụng.

Để kết nối, nhấn chuột phải trên biểu tượng Wireless Network Connection trong khay hệ thống, chọn View Available Wireless Networks. Các kết nối mạng sẽ xuất hiện với các thông tin như tên mạng, chế độ mã hóa (nếu có). Nếu không tìm thấy, nhấn Refresh Network List trong mục Network Tasks. Chọn kết nối thích hợp và Connect. Biểu tượng Wireless Network Connection ở khay hệ thống sẽ cho biết kết nối thành công hay không.

Trong thực tế, card mạng Wi-Fi thường chỉ tìm được trạm phát sóng có cùng chuẩn. Trường hợp sóng yếu, kết nối chập chờn hoặc không kết nối được... bạn có thể thử một trong những cách sau:

Di chuyển máy tính gần trạm phát sóng hơn, chọn tên mạng có cột sóng cao nhất (nhìn trên mục Signal Strength). Tín hiệu sóng càng mạnh cho tốc độ càng cao và ổn định.

Hướng điểm thu sóng (PC card) hay anten (anten USB nếu có) về phía trạm phát sóng.

Đổi chuẩn card mạng Wi-Fi sao cho tương thích.

Hỏi thông tin từ quản trị mạng.

Xác định chuẩn card mạng Wi-Fi và trạm phát sóng

Để đảm bảo tính tương thích. Có nhiều cách để xác định chuẩn card mạng như tài liệu kỹ thuật của sản phẩm, tiện ích (thường đi kèm trong trình điều khiển) card mạng.

Nếu trong Windows, sau khi cài đặt card mạng, bạn có thể kiểm tra bằng cách nhấn phải chuột trên biểu tượng Wireless Network Connection, chọn Open Network Connections. Nhấn phải chuột trên card mạng, chọn Properties. Trong tab General, chọn mục Configure...

Trong mục Property, chọn Wireless Mode, bạn sẽ thấy các chuẩn mà card mạng hỗ trợ. Bạn có thể thay đổi chuẩn cho phù hợp với thiết bị phát sóng.

Chọn card mạng không dây

Thị trường thiết bị mạng không dây khá sôi động với nhiều chuẩn khác nhau như 802.11a, 802.11b, 802.11g và những công nghệ mới như MIMO, Pre-N. Trong đó, chuẩn 802.11g (tốc độ 54, 108, 125 hay 300Mbps... tùy theo hãng và công nghệ tăng tốc) được người dùng ưa thích do chi phí hợp lý, kết nối ổn định và có thể sử dụng với hầu hết các điểm truy cập Wi-Fi công cộng.

Ngoài thương hiệu sản phẩm, bạn nên chọn mua các sản phẩm được chứng nhận bởi Hiệp Hội Wi-Fi (WFC) và tính tiện dụng của nó, chẳng hạn PC card chỉ dùng được với MTXT còn USB adaper có thể dùng cho cả máy tính để bàn.

Quang Minh

WiMAX mở - cuộc cách mạng viễn thông

Đảm bảo khả năng truy cập mở và phối kết giữa các thiết bị của các hãng sản xuất, Open WiMAX (WiMAX mở) mang đến thị trường viễn thông một môi trường tập trung các nhà khai thác dịch vụ. Với Open WiMAX - cuộc cách mạng viễn thông mới, lợi ích của nhà khai thác dịch vụ viễn thông luôn được đảm bảo.

Vậy thế nào là Open WiMAX? Open WiMAX là kiểu cấu trúc mở IP hoàn toàn dành cho các mạng truy cập WiMAX và đã được WiMAX Forum chứng thực và kiểm nghiệm phù hợp với các thông số kỹ thuật mà nhóm chuyên về mạng NWG trong WiMAX forum đưa ra. Với thiết kế công nghệ mở, tiêu chuẩn hoá và công nghệ phối kết, Open WiMAX đã mở cửa cho một hệ thống hoàn thiện tác động đến thiết bị mạng, các thiết bị đầu cuối khách hàng, các dịch vụ cung cấp và kinh nghiệm của người sử dụng đầu cuối.

Sơ đồ trên cho biết các thành phần mạng chính và các giao diện chuẩn của một hệ thống WiMAX di động. Các giao diện trong số các phần tử khác nhau của hệ thống đã được nhóm NWG của WiMAX Forum đặt tên và định nghĩa. Giao diện R6 là giao diện được tập trung đặc biệt.

R6 kết nối mạng truy cập vô tuyến (RAN)WiMAX với mạng IP của nhà cung cấp dịch vụ thông qua cổng mạng dịch vụ truy cập ASN-GW. ASN-GW là một thành phần của hệ thống hoạt động như một cổng gateway giữa mạng WiMAX và mạng IP đồng thời cũng chịu trách nhiệm quản lý di động trong mạng WiMAX bằng cách cung cấp các khả năng chuyển vùng giữa các trạm vô tuyến đã kết nối. Open WiMAX cần một giao diện R6 mở, tiêu chuẩn và chia tách rõ ràng giữa chức năng RAN và chức năng mạng IP. Điều đó tăng cường khả năng phối kết giữa nhiều nhà sản xuất thiết bị WiMAX.

So với R6, R3 kết nối mạng dịch vụ truy cập trên nền IP (ASN) với mạng dịch vụ kết nối của nhà cung cấp dịch vụ. Điểm tập trung ít hơn là giao diện R3 vì những lý do sau: Phần lớn chi phí đầu tư CAPEX của nhà cung cấp dịch vụ là tập trung vào các thành phần xung quanh giao diện R6. Các nhà cung cấp dịch vụ đều cần khả năng linh hoạt trong việc lựa chọn các trạm gốc và các cổng ASN-GWs từ các nhà sản xuất tiềm năng cũng như khả năng cạnh tranh cao của hãng sản xuất trong các sản phẩm họ cung cấp.

R3 hiện có trọng thành phần của mạng WiMAX và sẵn có khả năng IP hoàn toàn. Ở đây, các hãng sản xuất lớn đều nằm trong một môi trường mở IP hoàn toàn gồm: nhiều hãng sản xuất, nhiều loại hình cung cấp và mức cạnh tranh cao giữa các nhà sản xuất. Do vậy, điểm tập trung chính là các đặc tính của giao diện R6, ở đó các hãng sản xuất thiết bị viễn thông lớn đều mong muốn tạo ra sự tin cậy cao vào giải pháp mà họ đưa ra.

R6 là giao diện chính “ Bridging” giữa mạng RAN và mạng IP. Điều khiển cầu bridge này sẽ cung cấp vị trí ưu thế chiến lược tác động đến các giao diện khác NWG xác định 3 kiểu Profile thực hiện đối với giao diện R6. Profile C định nghĩa về Open WiMAX. Nhóm NWG cũng xác định profile A và B. Profile B giấu giao diện R6 trong một hộp đen được khoá. Profile A cho phép kết hợp chức năng vô tuyến và chức năng IP trong trạm và ASN-GW, có các thành phần khác nhau được kẹp chặt lại do đó các hãng sản xuất khác không thể thực hiện tích hợp. Ngoài ra, Profile C cho phép thực hiện cả 2 cấu hình hệ thống ASN-GW phẳng và phân cấp còn profile A chỉ hỗ trợ cho cấu hình phân cấp. Tóm lại, trong Profile C, chức năng quản lý nguồn tài nguyên vô tuyến (RRM) chỉ có trong trạm BTS với một cơ chế chuyển vùng nhanh hơn và tối ưu hoá. Trong Profile A, chức năng RRM có trong ASN-GW (chuyển vùng chậm hơn) và Profile B không cho phép thực hiện chức năng của giao diện R6 do vậy, các tác động chuyển vùng phụ thuộc vào hoạt động độc quyền của trạm.

WiMAX không đơn thuần chỉ là công nghệ truy cập vô tuyến cải tiến. Đây là một thành tựu đột phá. WiMAX là mối quan tâm của các nhà sản xuất thiết bị viễn thông lớn nhằm xây dựng mạng truy cập viễn thông theo cấu trúc chuẩn “đóng”. OPEN WiMAX là kiểu cấu trúc mở cho “sáng tạo kết nối Ethernet” và mở hướng phát triển thiết bị đầu cuối khách hàng trên thị trường, dẫn đến sản xuất hàng loạt và do đó giảm chi phí sản xuất và giá thành thiết bị.

Thách thức thường gặp phải là làm sao để tăng doanh thu trung bình/mỗi người sử dụng (ARPU) phụ thuộc nhiều vào khả năng của nhà cung cấp cung cấp các dịch vụ cải tiến và đa dạng. Việc tăng cường tất cả các lớp của kiến trúc giao tiếp mở và công nghiệp sản xuất thiết bị đầu cuối khách hàng là điều quan trọng nhằm tăng số lượng thuê bao lên.

Open WiMAX có khả năng mở rộng cao do đó phù hợp đồng đều với các triển khai từ nhỏ, trung bình cho đến lớn. Thiết bị cho phép các nhà cung cấp dịch vụ tối ưu hoá chi phí triển khai mạng WiMAX, chi phí phù hợp cho mạng tập trung dịch vụ theo yêu cầu.

Ở đây xét về cả chi phí đầu tư ngắn hạn và chi phí vận hành trong suốt quá trình hoạt động của mạng. Một điểm nữa là Open WiMAX tích hợp dễ dàng và thông suốt với các ứng dụng và dịch vụ của đối tác thứ 3 cho phép các nhà cung cấp dịch vụ đưa ra nhiều loại dịch vụ gia tăng doanh thu, tạo nên sự khác biệt về nhãn hiệu và tăng niềm tin của các thuê bao.

Open WiMAX cũng cho phép các nhà cung cấp dịch vụ tự do lựa chọn nhiều hãng sản xuất thiết bị WiMAX đã được chứng nhận. Việc kết hợp đa nhà cung cấp sẽ khuyến khích cạnh tranh, dẫn đến giảm giá thành thiết bị và tăng cường dịch vụ mà thiết bị cung cấp.

Thông qua các quy trình tích hợp dễ dàng và nhanh chóng với các phần tử mạng tiêu chuẩn, Open WiMAX hỗ trợ các nhà sản xuất mới tham gia vào thị trường, thay đổi động thái của thị trường cũng như sự đa dạng của sản phẩm và dịch vụ.

Có lẽ hầu hết chúng ta đều thừa nhận, sáng tạo chính là yếu tố quan trọng trong một môi trường mở có sự canh tranh mạnh giữa các nhà sản xuất. Các sản phẩm và dịch vụ sáng tạo dành cho công nghệ WiMAX như truyền hình di động, chơi game di động dành cho ứng dụng cá nhân và mạng riêng ảo và chuyển file dành cho ứng dụng doanh nghiệp cho phép các nhà sản xuất thiết bị tự phân biệt từ sự cạnh tranh

Sản phẩm tốt nhất tạo nên sự tin cậy trong ngành viễn thông. Open WiMAX cho phép nhà cung cấp dịch vụ lựa chọn sản phẩm tốt nhất, đẳng cấp tốt nhất hoặc phù hợp nhất với giải pháp. Do đó nhiều nhà cung cấp dịch vụ lớn đều quan tâm đến thành tựu về mạng mở.

Alvarion – “kiến trúc sư” WiMAX tin tưởng rằng Open WiMAX là bước ngoặt trong cuộc cách mạng WiMAX và là thành tựu đột phá trong thế giới viễn thông. Open WiMAX mang đến lợi ích trong tầm tay cho các nhà cung cấp dịch vụ bằng cách tạo ra động thái thị trường tập trung nhà cung cấp dịch vụ, tự do lựa chọn với đa nhà sản xuất thiết bị.

Mỹ Đình

Intel phát triển công nghệ kết nối Wi-Fi xa... 100km

Một chiếc máy tính đặt tại San Francisco có thể kết nối với mạng không dây Wi-Fi tại San Jose, California trong khi khoảng cách giữa hai nơi xấp xỉ hàng trăm cây số? Điều tưởng như rất khó thực hiện này giờ đây đã trở thành hiện thực với công nghệ mạng Wi-Fi mới của nhà sản xuất chip hàng đầu thế giới Intel.

Biến không thể thành có thể

Với những mạng Wi-Fi hiện nay, diện phủ sóng tín hiệu thường chỉ trong khoảng 100 mét. Nhưng nay, theo ông Eric Brewer, giám đốc phòng thí nghiệm Intel Research Berkeley, các viện sĩ và nhà khoa học thuộc phòng thí nghiệm của Intel đã thiết lập thành công hệ thống Wi-Fi có khả năng truyền tín hiệu tới tận nơi cách xa hơn 100km (hơn 60 dặm).

Ông Eric cho biết: “Hệ thống này bao gồm các thiết bị phần cứng như các mạng Wi-Fi thông thường khác nhưng có chỉnh sửa về phần mềm”.

Để chứng minh khả năng hoạt động của hệ thống, Intel đã thiết lập kết nối giữa phòng thí nghiệm của hãng trong khu vực nội thị thành phố Bay Area với phòng thí nghiệm khoa học không gian của đại học California, đó là một phòng đặt ở độ cao 1.200 bộ (365,76m) và cách 1,5 dặm tại đại lộ Grizzly Peak. Thiết bị nhận tín hiệu trong phòng này gồm một anten có định hướng, kết nối với thiết bị phát sóng wifi Access Point (như mọi Acess Point không dây bình thường nhưng đã qua chỉnh sửa).

Phải nói ngay rằng đây không phải hệ thống dùng để phục vụ khu vực châu Âu và Mỹ. Sáng kiến này là một phần trong những nỗ lực đưa công nghệ máy tính tới người dân thuộc các nước thế giới thứ ba. Bởi lẽ, ở đa số những nước này, cơ sở hạ tầng truyền thông còn khá yếu kém, hầu như tất cả những gì ưu việt nhất đều tập trung tại thành phố, trong khi đó, làng mạc vốn là nơi có số dân sinh sống đông nhất thì những phương tiện liên lạc với thế giới bên ngoài không gì hơn chỉ có ô tô, xe buýt và… đường mòn.

Cũng theo ông Brewer, các anten Wi-Fi mới này sẽ đóng vai trò như một mắt xích quan trọng trong dây chuyền truyền tín hiệu qua rất nhiều Access Point. Người dân có thể dùng anten này ngay tại khu vực làng quê của họ, bởi chúng sẽ thu phát tín hiệu qua một số tháp phát sóng khác, cho tới khi “cập bến” cuối cùng là một đường cáp quang để có thể kết nối Internet về tận thôn làng.

Wi-Fi tầm xa của Intel khác gì WiMax ?

Trong thực tiễn, các anten Wi-Fi tầm xa này thực hiện chức năng như công nghệ không dây phủ sóng trên diện rộng WiMax, một loại công nghệ hiện đang được rất nhiều hãng, trong đó có Intel đầu tư phát triển. Một điểm khác biệt ban đầu là trong khi các tháp phát sóng của WiMax có giá khá cao (từ 15.000 USD đến 20.000 USD) thì giá các tháp truyền của Wi-Fi chỉ khoảng từ 700 USD đến 800 USD.

Ông Brewer cho rằng, điểm khác nữa là mạng Wi-Fi tầm xa sẽ truyền tải tín hiệu nhanh hơn. Thêm nữa, sóng radio mà WiMax sử dụng do các nhà quản lý viễn thông điều phối, việc xây dựng các tháp thu phát tín hiệu cũng như cung cấp dịch vụ WiMax cần được sự đồng ý của chính quyền sở tại.

Trong khi đó mạng Wi-Fi hoạt động không cần xin phép, người dân hoàn toàn có thể truy cập mạng bất cứ lúc nào. Dự kiến cuối năm nay, Intel sẽ xây dựng thử nghiệm công nghệ Wi-Fi tầm xa hoặc một số thành phần của công nghệ này tại Uganda.

Phương thức hoạt động của anten

Một trong những khác biệt lớn nhất giữa mạng Wi-Fi thông thường với mạng Wi-Fi diện rộng của Intel là các tín hiệu truyền tải tầm xa đều được định hướng: Chúng sẽ được điều chỉnh để chuyển trực tiếp từ anten này sang anten khác chứ không được “lạc hướng” ra ngoài. Trong khi đó, một anten Wi-Fi thông thường sẽ truyền tải tín hiệu ra mọi hướng theo vòng tròn 3600.

Thiết lập tín hiệu có định hướng như vậy không hề dễ dàng. Để làm được điều đó, các anten cần phải được lắp đặt để “kết nối chính xác” với nhau. Bất cứ một vật nào chen ngang cũng có thể làm ảnh hưởng tới quá trình truyền tải tín hiệu.

“Rất khó để kết nối chúng. Điều đầu tiên dễ xảy ra nhất là bọn trẻ có thể chơi nghịch trên các tháp truyền tín hiệu”, ông Alan Mainwaring, nhà khoa học tại Intel Research Berkeley thừa nhận.

Để khắc phục điều này, Intel đã nghĩ ra loại anten có thể “điều chỉnh” được hướng thu phát tín hiệu. Tất nhiên ngay tại anten thì không thể lái được tín hiệu nhưng khi tín hiệu đi giữa hai tháp truyền thì có thể điều chỉnh bằng một tín hiệu điện. Nhờ tín hiệu điện mà các anten không nhất thiết phải xếp thẳng hàng với nhau, ngay cả khi xô lệch một chút thì tính toàn vẹn của tín hiệu vẫn được bảo đảm.

Được biết so với quá trình giao tiếp Wi-Fi tiêu chuẩn, mạng Wi-Fi tầm xa của Intel đã lược bỏ rất nhiều giao thức và thủ tục kết nối. Cụ thể, quá trình “bắt tay” (handshaking) – quá trình để máy tính và bộ định tuyến không dây thiết lập kết nối trong mạng Wi-Fi thông thường – và quá trình dò tìm sự tách sóng cũng được loại bỏ.

Đỗ Dương

Hành trình mạng không dây: Từ Wi-Fi đến WiMax

Mạng không dây là một trong những bước tiến lớn nhất của ngành máy tính. Năm ngoái, hàng chục triệu thiết bị Wi-Fi đã được tiêu thụ và dự báo năm nay sẽ có khoảng 100 triệu người sử dụng. Con đường phát triển của công nghệ này từ quy mô hẹp ra phạm vi lớn thực ra mới chỉ bắt đầu cách đây 5 năm.

Sự khởi đầu

Năm 1985, Ủy ban liên lạc liên bang Mỹ FCC (cơ quan quản lý viễn thông của nước này), quyết định “mở cửa” một số băng tần của giải sóng không dây, cho phép sử dụng chúng mà không cần giấy phép của chính phủ. Đây là một điều khá bất thường vào thời điểm đó. Song, trước sự thuyết phục của các chuyên viên kỹ thuật, FCC đã đồng ý “thả” 3 giải sóng công nghiệp, khoa học và y tế cho giới kinh doanh viễn thông.

Ba giải sóng này, gọi là các “băng tần rác” (900 MHz, 2,4 GHz, 5,8 GHz), được phân bổ cho các thiết bị sử dụng vào các mục đích ngoài liên lạc, chẳng hạn như lò nướng vi sóng sử dụng các sóng vô tuyến radio để đun nóng thức ăn. FCC đã đưa các băng tần này vào phục vụ mục đích liên lạc dựa trên cơ sở: bất cứ thiết bị nào sử dụng những dải sóng đó đều phải đi vòng để tránh ảnh hưởng của việc truy cập từ các thiết bị khác. Điều này được thực hiện bằng công nghệ gọi là phổ rộng (vốn được phát triển cho quân đội Mỹ sử dụng), có khả năng phát tín hiệu radio qua một vùng nhiều tần số, khác với phương pháp truyền thống là truyền trên một tần số đơn lẻ được xác định rõ.

Hợp nhất tiêu chí

Dấu mốc quan trọng cho Wi-Fi diễn ra vào năm 1985 khi tiến trình đi đến một chuẩn chung được khởi động. Trước đó, các nhà cung cấp thiết bị không dây dùng cho mạng LAN như Proxim và Symbol ở Mỹ đều phát triển những thiết sản phẩm độc quyền, tức là thiết bị của hãng này không thể liên lạc được với của hãng khác. Nhờ sự thành công của mạng hữu tuyến Ethernet, một số công ty bắt đầu nhận ra rằng việc xác lập một chuẩn không dây chung là rất quan trọng. Vì người tiêu dùng khi đó sẽ dễ dàng chấp nhận công nghệ mới nếu họ không còn bị bó hẹp trong sản phẩm và dịch vụ của một hãng cụ thể.

Năm 1988, công ty NCR, vì muốn sử dụng dải tần “rác” để liên thông các máy rút tiền qua kết nối không dây, đã yêu cầu một kỹ sư của họ có tên Victor Hayes tìm hiểu việc thiết lập chuẩn chung. Ông này cùng với chuyên gia Bruce Tuch của Trung tâm nghiên cứu Bell Labs đã tiếp cận với Tổ chức kỹ sư điện và điện tử IEEE, nơi mà một tiểu ban có tên 802.3 đã xác lập ra chuẩn mạng cục bộ Ethernet phổ biến hiện nay. Một tiểu ban mới có tên 802.11 đã ra đời và quá trình thương lượng hợp nhất các chuẩn bắt đầu.

Thị trường phân tán ở thời điểm đó đồng nghĩa với việc phải mất khá nhiều thời gian để các nhà cung cấp sản phẩm khác nhau đồng ý với những định nghĩa chuẩn và đề ra một tiêu chí mới với sự chấp thuận của ít nhất 75% thành viên tiểu ban. Cuối cùng, năm 1997, tiểu ban này đã phê chuẩn một bộ tiêu chí cơ bản, cho phép mức truyền dữ liệu 2 Mb/giây, sử dụng một trong 2 công nghệ dải tần rộng là frequency hopping (tránh nhiễu bằng cách chuyển đổi liên tục giữa các tần số radio) hoặc direct-sequence transmission (phát tín hiệu trên một dài gồm nhiều tần số).

Chuẩn mới chính thức được ban hành năm 1997 và các kỹ sư ngay lập tức bắt đầu nghiên cứu một thiết bị mẫu tương thích với nó. Sau đó có 2 phiên bản chuẩn, 802.11b (hoạt động trên băng tần 2,4 GHz) và 802.11a (hoạt động trên băng tần 5,8 GHz), lần lượt được phê duyệt tháng 12 năm 1999 và tháng 1 năm 2000. Sau khi có chuẩn 802.11b, các công ty bắt đầu phát triển những thiết bị tương thích với nó. Tuy nhiên, bộ tiêu chí này quá dài và phức tạp với 400 trang tài liệu và vấn đề tương thích vẫn nổi cộm. Vì thế, vào tháng 8/1999, có 6 công ty bao gồm Intersil, 3Com, Nokia, Aironet (về sau được Cisco sáp nhập), Symbol và Lucent liên kết với nhau để tạo ra Liên minh tương thích Ethernet không dây WECA.

Tìm một tên gọi phù hợp

Mục tiêu hoạt động của tổ chức WECA là xác nhận sản phẩm của những nhà cung cấp phải tương thích thực sự với nhau. Tuy nhiên, các thuật ngữ như “tương thích WECA” hay “tuân thủ IEEE 802.11b” vẫn gây bối rối đối với cả cộng đồng. Công nghệ mới cần một cách gọi thuận tiện đối với người tiêu dùng. Các chuyên gia tư vấn đề xuất một số cái tên như “FlankSpeed” hay “DragonFly”. Nhưng cuối cùng được chấp nhận lại là cách gọi “Wi-Fi” vì nghe vừa có vẻ công nghệ chất lượng cao (hi-fi) và hơn nữa người tiêu dùng vốn quen với kiểu khái niệm như đầu đĩa CD của công ty nào thì cũng đều tương thích với bộ khuếch đại amplifier của hãng khác. Thế là cái tên Wi-Fi ra đời. Cách giải thích “Wi-Fi có nghĩa là wireless fidelity” về sau này người ta mới nghĩ ra. Gần đây, nhiều chuyên gia cũng đã viết bài khẳng định lại Wi-Fi thực ra chỉ là một cái tên đặt ra cho dễ gọi chứ chả có nghĩa gì ban đầu.

Đi vào cuộc sống

Như vậy là công nghệ kết nối cục bộ không dây đã được chuẩn hóa, có tên thống nhất và đã đến lúc cần một nhà vô địch để thúc đẩy nó trên thị trường. Wi-Fi đã tìm được Apple, nhà sản xuất máy tính nối tiếng với những phát minh cấp tiến. “Quả táo” tuyên bố nếu hãng Lucent có thể sản xuất một bộ điều hợp adapter với giá chưa đầy 100 USD thì họ có thể tích hợp một khe cắm Wi-Fi vào mọi chiếc máy tính xách tay. Lucent đáp ứng được điều này và vào tháng 7/1999, Apple công bố sự xuất hiện của Wi-Fi như một sự lựa chọn trên dòng máy iBook mới của họ, sử dụng thương hiệu AirPort. Điều này đã hoàn toàn làm thay đổi thị trường mạng không dây. Các nhà sản xuất máy tính khác lập tức ồ ạt làm theo. Wi-Fi nhanh chóng tiếp cận với người tiêu dùng gia đình trong bối cảnh chi tiêu cho công nghệ ở các doanh nghiệp đang bị hạn chế năm 2001.

Wi-Fi sau đó tiếp tục được thúc đẩy nhờ sự phổ biến mạnh mẽ của kết nối Internet băng rộng tốc độ cao trong các hộ gia đình và trở thành phương thức dễ nhất để cho phép nhiều máy tính chia sẻ một đường truy cập băng rộng. Khi công nghệ này phát triển rộng hơn, các điểm truy cập thu phí gọi là hotspot cũng bắt đầu xuất hiện ngày một nhiều ở nơi công cộng như cửa hàng, khách sạn, các quán café. Trong khi đó, Ủy ban liên lạc liên bang Mỹ FCC một lần nữa thay đổi các quy định của họ để cho phép một phiên bản mới của Wi-Fi có tên 802.11g ra đời, sử dụng kỹ thuật dải phổ rộng tiên tiến hơn gọi là truy cập đa phân tần trực giao OFDM (orthogonal frequency-division multiplexing) và có thể đạt tốc độ lên tới 54 Mb/giây ở băng tần 2,4 Ghz.

Con đường phía trước

Những người ưa thích Wi-Fi tin rằng công nghệ này sẽ gạt ra lề hết những kỹ thuật kết nối không dây khác. Ví dụ, họ cho rằng các điểm truy cập hotspot sẽ cạnh tranh với các mạng điện thoại di động 3G vốn hứa hẹn khả năng truyền phát dữ liệu tốc độ cao. Tuy nhiên những suy luận như trên đã bị thổi phồng. Wi-Fi chỉ là một công nghệ sóng ngắn và sẽ không bao giờ có thể cung cấp được khả năng bao trùm rộng như mạng di động, nhất là khi các mạng này đang ngày một phát triển mạnh hơn về quy mô nhờ những dịch vụ chuyển vùng (roaming) và các thỏa thuận tính cước liên quốc gia.

Tuy nhiên, chỉ trong một vài năm nữa, thế hệ mạng đầu tiên dựa trên công nghệ mới WiMax, hay gọi theo tên kỹ thuật là 802.16, sẽ ra đời và trở nên phổ dụng. Như chính cái tên của mạng này cho thấy, WiMax chính là phiên bản phủ sóng diện rộng của Wi-Fi với thông lượng tối đa có thể lên đến 70 Mb/giây và tầm xa lên tới 50 km, so với 50 m của Wi-Fi hiện nay. Ngoài ra, trong khi Wi-Fi chỉ cho phép truy cập ở những nơi cố định có thiết bị hotspot (giống như các hộp điện thoại công cộng) thì WiMax có thể bao trùm cả một thành phố hoặc nhiều tỉnh thành giống như mạng điện thoại di động.

Ở thời điểm này, Wi-Fi là công nghệ mạng thống lĩnh trong các gia đình ở những nước phát triển. TV, đầu đĩa, đầu ghi và nhiều thiết bị điện tử gia dụng có khả năng dùng Wi-Fi đang xuất hiện ngày một nhiều. Điều đó cho phép người sử dụng truyền nội dung khắp các thiết bị trong nhà mà không cần dây dẫn. Điện thoại không dây sử dụng mạng Wi-Fi cũng đã có mặt ở các văn phòng nhưng về lâu dài, công nghệ truy cập không dây này có vẻ khó là kẻ chiến thắng trong cuộc đua đường dài trên các thiết bị này. Hiện nay, Wi-Fi tiêu tốn khá nhiều năng lượng của các thiết bị cầm tay và thậm chí ,chuẩn 802.11g không thể hỗ trợ ổn định cho hơn một đường phát video. Và thế là một chuẩn mới, có tên 802.15.3 hay còn gọi là WiMedia, đã được xúc tiến để trở thành chuẩn tầm ngắn cho mạng gia đình tốc độ cao, chủ yếu phục vụ thiết bị giải trí.

Quá trình phát triển của công nghệ Wi-Fi cũng đã cho thấy việc thống nhất cho ra một chuẩn chung có thể tạo nên một thị trường mới. Điều này càng được khẳng định thông qua quyết tâm của các công ty đang xúc tiến chuẩn WiMax. Trước đây các công nghệ mạng không dây tầm xa đều do các công ty lớn thao túng với những chuẩn bản quyền riêng và không cái nào được chấp nhận rộng rãi. Chính nhờ sự thành công của Wi-Fi mà những “người khổng lồ” giờ đây đã hợp lực với nhau để phát triển WiMax, một chuẩn phổ thông dễ tiếp cận đối với người tiêu dùng mà các hãng phát triển hy vọng sẽ giúp mở rộng thị trường và tăng doanh thu. Khó dự báo tương lai của Wi-Fi nhưng chắc chắn nó đã tạo nên một hướng đi cho nhiều công nghệ khác.